Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

Śara-śayyā-sthita-bhīṣma-saṃvāda-prastāvaḥ

The Prelude to Questioning Bhīṣma on the Bed of Arrows

हतशिष्टाश्न॒ राजानो युधिष्ठिरपुरोगमा: । धृतराष्ट्रश्न कृष्णश्न भीमार्जुनयमास्तथा,महाभारत-युद्धमें जो लोग मरनेसे बच गये थे, वे युधिष्ठिर आदि राजा तथा धुृतराष्ट्र, श्रीकृष्ण, भीमसेन, अर्जुन, नकुल और सहदेव--ये सभी महामनस्वी पुरुष पृथ्वीपर गिरे हुए सूर्यके समान प्रतीत होनेवाले, भरतवंशियोंके पितामह, गड्भानन्दन भीष्मजीके पास जाकर बारंबार शोक प्रकट करने लगे

Vaiśampāyana uvāca: hataśiṣṭāś ca rājāno yudhiṣṭhirapurogamāḥ | dhṛtarāṣṭraś ca kṛṣṇaś ca bhīmārjunayamās tathā ||

বৈশম্পায়ন ক’লে—যুদ্ধৰ মহাসংহাৰৰ পৰা যিসকল ৰজা বাচি ৰ’ল, যুধিষ্ঠিৰক অগ্ৰে ৰাখি, ধৃতৰাষ্ট্ৰ আৰু শ্ৰীকৃষ্ণসহ, লগতে ভীম, অৰ্জুন আৰু যমজ নকুল-সহদেৱ—সকলোৱে গভীৰ শোকত নিমজ্জিত হ’ল। তেওঁলোকে ভৰতবংশৰ পিতামহ ভীষ্মৰ ওচৰলৈ গ’ল; ভীষ্ম শৰশয্যাত শায়িত, পৃথিৱীত পতিত সূৰ্যৰ দৰে যেন দেখা দিছিল। তেওঁলোকে বাৰে বাৰে তেওঁৰ সন্মুখত নিজৰ শোক নিবেদন কৰিবলৈ ধৰিলে।

हतशिष्टाःthose remaining after being slain (survivors)
हतशिष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootहत-शिष्ट
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
राजानःkings
राजानः:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Plural
युधिष्ठिरपुरोगमाःhaving Yudhiṣṭhira in front/led by Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिरपुरोगमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootयुधिष्ठिर-पुरोगम
FormMasculine, Nominative, Plural
धृतराष्ट्रःDhṛtarāṣṭra
धृतराष्ट्रः:
Karta
TypeNoun
Rootधृतराष्ट्र
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
कृष्णःKṛṣṇa
कृष्णः:
Karta
TypeNoun
Rootकृष्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
भीमःBhīma
भीमः:
Karta
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Nominative, Singular
अर्जुनःArjuna
अर्जुनः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Nominative, Singular
यमाःthe twins (Nakula and Sahadeva)
यमाः:
Karta
TypeNoun
Rootयम
FormMasculine, Nominative, Plural
तथाlikewise/also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira
D
Dhṛtarāṣṭra
K
Kṛṣṇa
B
Bhīma
A
Arjuna
N
Nakula
S
Sahadeva
B
Bhīṣma
B
Bharatas
M
Mahābhārata war (Kurukṣetra war)