Shloka 67
श्रेयो-धर्मकर्मविचारः
Inquiry into Śreyas, Dharma, and Karma
हारिद्रवर्णे रक्ते वा वर्तमानस्तु पार्थिव । तिर्यगेवानुपश्येत कर्मभिस्तामसैर्वृत:
hāridra-varṇe rakte vā vartamānas tu pārthiva | tiryag evānupaśyet karmabhis tāmasair vṛtaḥ ||
যুধিষ্ঠিৰে ক’লে—হে পাৰ্থিৱ! হালধীয়া বৰ্ণৰ (দৈৱ) সৃষ্টিত বা ৰঙা বৰ্ণৰ (অনুগ্রহপ্ৰাপ্ত) সৃষ্টিত অৱস্থিত জীৱও, যদি তামস কৰ্মে আচ্ছন্ন হয়, তেন্তে তিৰ্যক যোনিৰ অৱস্থা দেখিবলৈ—অৰ্থাৎ তাত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ—পাৰে।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Even if one is born or placed in a higher, more luminous condition, tamasic deeds can obscure discernment and pull the being into lower states such as animal birth; ethical conduct safeguards one’s trajectory.
In the Śānti Parva’s moral-philosophical dialogue, Yudhiṣṭhira addresses a king and reflects on how the quality of one’s actions (especially tamasic karma) can cause a fall from higher creations/conditions into lower embodiments.