Previous Verse
Next Verse

Shloka 213

Adhyāya 262: Śabda-brahman, Para-brahman, and the Ethics of Tyāga

Kapila–Syūmaraśmi Saṃvāda

तथा प्रज्ञानतृप्तस्य नित्यतृप्ति: सुखोदया । जैसे सब प्रकारके रसोंसे तृप्त हुआ मनुष्य किसी भी रसका अभिनन्दन नहीं करता

tathā prajñāna-tṛptasya nitya-tṛptiḥ sukhodayā |

সেইদৰে প্ৰজ্ঞা (সত্যজ্ঞান)ৰে তৃপ্ত জনৰ ভিতৰত নিত্য তৃপ্তি জাগে—সেই তৃপ্তিয়েই সুখৰ উৎস হয়। যেনেকৈ সকলো স্বাদ আস্বাদন কৰি তৃপ্ত মানুহে কোনো এক বিশেষ স্বাদৰ পিছত নধৰে, তেনেকৈ জ্ঞানানন্দে পৰিপূৰ্ণ জ্ঞানীয়ে অন্যত্ৰ তৃপ্তি নাখোঁজে আৰু অক্ষয় মঙ্গলত স্থিত থাকে।

तथाthus, in the same way
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
प्रज्ञान-तृप्तस्यof one satisfied with (spiritual) knowledge
प्रज्ञान-तृप्तस्य:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootप्रज्ञानतृप्त
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
नित्य-तृप्तिःconstant contentment
नित्य-तृप्तिः:
Karta
TypeNoun
Rootनित्यतृप्ति
FormFeminine, Nominative, Singular
सुख-उदयाbringing forth happiness; source of happiness
सुख-उदया:
Karta
TypeAdjective
Rootसुखोदय
FormFeminine, Nominative, Singular

चुलाधार उवाच

चुलाधार (Chūlādhāra)

Educational Q&A

True and lasting happiness arises from fulfillment in wisdom (prajñāna). When one is inwardly satisfied by knowledge, craving for external pleasures fades, and a steady, inexhaustible contentment remains.

In the Śānti Parva’s instructional dialogue, Chūlādhāra is explaining an ethical-spiritual principle: the person established in wisdom becomes naturally content, like someone already satiated by all tastes, and therefore no longer seeks validation or pleasure from particular sense-objects.