Shloka 20
असंतोषादिदोष-निरूपणम्
On the Faults of Discontent and the Discipline of Detachment
प्रज्ञाप्रासादमारुह्ु अशोचन् शोचतो जनान् | जगतीस्थानिवाद्रिस्थो मन्दबुद्धीनवेक्षते,जैसे पर्वतकी चोटीपर चढ़ा हुआ मनुष्य धरती-पर खड़े हुए प्राणियोंको केवल देखता है उनकी परिस्थितिसे प्रभावित नहीं होता, उसी प्रकार बुद्धिकी अट्टालिकापर चढ़ा हुआ मनुष्य उन शोक करनेवाले मन्दबुद्धि लोगोंको देखता है, किंतु स्वयं उनकी भाँति दुखी नहीं होता
prajñāprāsādam āruhya aśocan śocato janān | jagatīsthān ivādristho mandabuddhīn avekṣate ||
যি প্ৰজ্ঞাৰ প্ৰাসাদত আৰোহণ কৰিছে, সি নিজে অশোক হৈ শোক কৰা জনসকলক চায়। যেনেকৈ পৰ্বতশিখৰত থিয় হোৱা মানুহে তলৰ সমতলত থকা লোকসকলক কেৱল নিৰীক্ষণ কৰে আৰু তেওঁলোকৰ অৱস্থাই তাক বিচলিত নকৰে, তেনেকৈ জ্ঞানীয়ে মন্দবুদ্ধি শোকাকুল লোকসকলক দেখে; কিন্তু নিজে সেই দুখত পতিত নহয়।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
True wisdom (prajñā) gives an elevated inner standpoint from which one can perceive others’ sorrow without being overwhelmed by it; ethical steadiness arises from clear understanding rather than emotional contagion.
Yudhiṣṭhira speaks in the Śānti Parva, using a mountain-top metaphor to describe the wise person’s perspective: the wise observe grieving people as one on a peak observes those on the plain, remaining inwardly unshaken.