Shloka 13
Adhyāya 118: Saciva-parīkṣā
Testing and Appointment of Ministers/Servants
अष्टपादूर्ध्नयन: शरभो वनगोचर: । तं सिंहं हन्तुमागच्छन्मुनेस्तस्य निवेशनम्
aṣṭapādūrdhvanayanaḥ śarabho vanagocaraḥ | taṃ siṃhaṃ hantum āgacchan munes tasya niveśanam |
ভীষ্মে ক’লে— আঠটা পা আৰু ওপৰফালে থকা দৃষ্টিযুক্ত এক অদ্ভুত শৰভ, বনচাৰী ভয়ংকৰ জন্তু, সেই সিংহক বধ কৰিবলৈ উদ্যত হৈ মুনিৰ আশ্ৰমলৈ আহি উপস্থিত হ’ল। ৰক্তপিপাসু আৰু অতিশয় হিংস্ৰ সেই শিকারিয়ে আহোঁতে বনজ প্ৰাণীৰ মনত আতংক বিয়পাই দিলে আৰু শান্তি-সংযমৰ স্থানলৈও ৰক্তপাতৰ আশংকা কঢ়িয়াই আনিলে।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse sets up an ethical contrast: a place of tapas and restraint (the sage’s dwelling) is threatened by unchecked हिंसा (violence). It prepares the listener to reflect on dharma as protection—how the strong should be restrained from harming the vulnerable, and how peace can be disrupted when predatory impulses dominate.
A powerful śarabha—described as eight-footed and upward-eyed—arrives in the forest and comes to the sage’s residence with the intention of killing a lion. Its approach terrifies other forest creatures, signaling imminent danger at the hermitage.