Shloka 416
Kārttikeya-Abhiṣecana: Mātṛgaṇa-Nāma Saṃkīrtana and Skanda’s Commission
सुदर्शनीयौ वरदौ त्रिषु लोकेषु विश्लुतौ । भगवान् मित्रने महात्मा कुमारको सुव्रत और सत्यसंध नामक दो सेवक प्रदान किये। वे दोनों ही तप और विद्या धारण करनेवाले तथा महामनस्वी थे। इतना ही नहीं, वे देखनेमें बड़े ही सुन्दर, वर देनेमें समर्थ तथा तीनों लोकोंमें विख्यात थे
sudarśanīyau varadau triṣu lokeṣu viślutau | bhagavān mitrane mahātmā kumārako suvrataḥ satyasaṃdha-nāmakaṃ ca dvau sevakau pradadau | tau ubhau tapo-vidyā-dhāriṇau mahāmanasvī ca | na kevalaṃ darśane paramasundarau, vara-pradāne samarthau, triṣu lokeṣu ca vikhyātau |
বৈশম্পায়নে ক’লে—ভগৱান মহাত্মাই মিত্ৰক কুমাৰক আৰু সুব্ৰত নামৰ, সত্যসন্ধ দুজন পৰিচাৰক প্ৰদান কৰিলে। তেওঁলোক দুয়ো তপস্যা আৰু বিদ্যাৰে সমৃদ্ধ, মহামনস্বী আছিল। দেখিবলৈ অতি সুন্দৰ, বৰ দান কৰিবলৈ সক্ষম আৰু ত্ৰিলোকত বিখ্যাত আছিল।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse elevates ideal service: attendants worthy of trust are characterized by truthfulness (satyasaṃdha), disciplined vows (suvrata), austerity (tapas), and learning (vidyā). Outer excellence (beauty, fame, capability) is presented as secondary to inner ethical formation.
Vaiśaṃpāyana narrates that a revered, great-souled figure grants Mitra two attendants—Kumāraka and Suvrata—describing their virtues and renown, thereby establishing their credibility and the auspiciousness of the gift.