Shloka 9
अध्याय ६४ — सभामध्ये क्रोध-निवारणम्
Restraint of wrath in the royal assembly
भिनत्ति शिरसा शैलमहिं भोजयते च य: । धीरेव कुरुते तस्य कार्याणामनुशासनम् | यो बलादनुशास्तीह सोअमित्रं तेन विन्दति
bhिनत्ति śirasā śailam ahiṁ bhojayate ca yaḥ | dhīreva kurute tasya kāryāṇām anuśāsanam || yo balād anuśāstīha so 'mitraṁ tena vindati |
দুৰ্যোধনে ক’লে—যি নিজৰ মূৰেৰে পৰ্বত ফাটাবলৈ যায়, আৰু যি সাপক দুধ খুৱাই পোহে, সি ভ্ৰান্ত প্ৰেৰণাৱশত নিজেকেই আঘাত কৰে। তথাপি স্থিৰ, সৰ্বনিয়ন্তা বুদ্ধিয়েই সকলো কাৰ্যৰ বিধান কৰে। কিন্তু যি ইয়াত বলপ্ৰয়োগে আনক শাসন কৰিবলৈ যায়, সি সেই আচৰণেই তেওঁলোকক নিজৰ শত্রু কৰি তোলে।
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
Forceful control and imposed instruction breed hostility; wise governance relies on steadiness and appropriate guidance rather than coercion, since coercion turns the other party into an enemy.
In the Sabha Parva context of political counsel and rivalry, Duryodhana reflects on how people can be driven into harmful actions (like headbutting a mountain or rearing a snake) and concludes that ruling others by sheer force backfires by creating enemies.