Shloka 1
इस प्रकार श्रीमह्याभारत कर्णपर्वमें कर्णके रथके पह्ियेका पृथ्वीमें फैसना--इस विषयसे सम्बन्ध रखनेवाला नब्बेवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ९० ॥। (दाक्षिणात्य अधिक पाठके २ श्लोक मिलाकर कुल ११८ श्लोक हैं।) वश ःःस बछ। अप ऋाल>ज | ः ! कर्णद्वारा पृथ्वीमें एकनवतितमो<ध्याय: भगवान् श्रीकृष्णका कर्णको चेतावनी देना और कर्णका वध संजय उवाच तमब्रवीद् वासुदेवो रथस्थो राधेय दिष्ट्या स्मरसीह धर्मम् प्रायेण नीचा व्यसनेषु मग्ना निन्दन्ति दैवं कुकृतं न तु स््वम्
sañjaya uvāca | tam abravīd vāsudevo rathastho rādhēya diṣṭyā smarasīha dharmam | prāyeṇa nīcā vyasaneṣu magnā nindanti daivaṃ kukṛtaṃ na tu svam ||
এইদৰে শ্ৰীমহাভাৰতৰ কৰ্ণপৰ্বত কৰ্ণৰ ৰথচক্ৰ পৃথিৱীত ধসি যোৱাৰ প্ৰসঙ্গ-সম্পৰ্কিত নব্বইতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল ॥৯০॥ এতিয়া একানব্বইতম অধ্যায়। সঞ্জয়ে ক’লে—তেতিয়া ৰথত আসীন বাসুদেৱ শ্ৰীকৃষ্ণে ৰাধেয় কৰ্ণক ক’লে—“ভাগ্য যে ইয়াত এতিয়া তোমাৰ ধৰ্মৰ স্মৰণ হৈছে। সাধাৰণতে দেখা যায়—নীচ লোক বিপদত ডুবিলে দেৱ-ভাগ্যকেই দোষ দিয়ে; নিজৰ কুকৰ্মক নহয়।”
संजय उवाच
Educational Q&A
Krishna underscores moral accountability: in adversity, one should not blame fate alone but recognize one’s own actions (kukṛta) and responsibility within dharma.
On the battlefield, Krishna—on the chariot—addresses Karna at a critical moment, remarking pointedly that Karna’s sudden appeal to dharma in crisis contrasts with the common tendency to blame destiny rather than one’s own wrongdoing.