Previous Verse
Next Verse

Shloka 81

कालो हादृश्यो नृप विप्रकोपा- न्लिदर्शयन्‌ कर्णवधं ब्रुवाण: । भूमिस्तु चक्र ग्रसतीत्यवोचत्‌- कर्णस्य तस्मिन्‌ वधकाल आगते,नरेश्वरर उस समय काल अदृश्य रहकर ब्राह्मणके क्रोधसे कर्णके वधकी सूचना देता हुआ उसकी मृत्युका समय उपस्थित होनेपर इस प्रकार बोला--“अब भूमि तुम्हारे पहियेको निगलना ही चाहती है”

kālo hādṛśyo nṛpa viprakopān nidarśayan karṇavadhaṃ bruvāṇaḥ | bhūmistu cakraṃ grasatītyavocat karṇasya tasmin vadhakāla āgate ||

সঞ্জয়ে ক’লে—হে নৃপ! অদৃশ্য কাল যেন ব্ৰাহ্মণৰ ক্ৰোধজনিত কৰ্ণবধৰ সংকেত দেখুৱাই, কৰ্ণৰ বধকাল উপস্থিত হ’লে এইদৰে ক’লে—“এতিয়া ভূমিয়ে তোমাৰ ৰথচক্ৰ গিলিব খুজিছে।”

kālaḥTime, Fate
kālaḥ:
Karta
TypeNoun
Rootkāla
FormMasculine, Nominative, Singular
haindeed, surely
ha:
TypeIndeclinable
Rootha
adṛśyaḥinvisible
adṛśyaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootadṛśya
FormMasculine, Nominative, Singular
nṛpaO king
nṛpa:
TypeNoun
Rootnṛpa
FormMasculine, Vocative, Singular
vipra-kopātfrom the anger of a brahmin
vipra-kopāt:
Apadana
TypeNoun
Rootvipra-kopa
FormMasculine, Ablative, Singular
nidarśayanindicating, showing
nidarśayan:
Karta
TypeVerb
Rootni√dṛś
FormŚatṛ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
karṇa-vadhamthe killing of Karṇa
karṇa-vadham:
Karma
TypeNoun
Rootkarṇa-vadha
FormMasculine, Accusative, Singular
bruvāṇaḥsaying, speaking
bruvāṇaḥ:
Karta
TypeVerb
Root√brū
FormŚānac (present middle participle), Masculine, Nominative, Singular
bhūmiḥthe earth
bhūmiḥ:
Karta
TypeNoun
Rootbhūmi
FormFeminine, Nominative, Singular
tubut, however
tu:
TypeIndeclinable
Roottu
cakramwheel
cakram:
Karma
TypeNoun
Rootcakra
FormNeuter, Accusative, Singular
grasatiswallows, engulfs
grasati:
TypeVerb
Root√gras
FormPresent, Indicative, Parasmaipada, Third, Singular
itithus
iti:
TypeIndeclinable
Rootiti
avocatsaid, spoke
avocat:
TypeVerb
Root√vac
FormAorist, Indicative, Parasmaipada, Third, Singular
karṇasyaof Karṇa
karṇasya:
TypeNoun
Rootkarṇa
FormMasculine, Genitive, Singular
tasminin that (time/occasion)
tasmin:
Adhikarana
TypePronoun
Roottad
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
vadha-kāleat the time of killing
vadha-kāle:
Adhikarana
TypeNoun
Rootvadha-kāla
FormMasculine, Locative, Singular
āgatewhen (it) had come, having arrived
āgate:
TypeVerb
Rootā√gam
FormKta (past passive participle), Masculine, Locative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra
K
Karna
K
Kāla (Time/Fate)
B
Brāhmaṇa (vipra)
E
Earth (Bhūmi)
C
Chariot wheel (cakra)