Shloka 53
अध्याय ६० — कर्णस्य पाञ्चाल-सोमक-निग्रहः
Karna’s Suppression of the Panchala–Somaka Forces
ततो<पायान्नूपस्तत्र भीमसेनस्यथ गोचरात्,तब राजा दुर्योधन वहाँ भीमसेनके रास्तेसे दूर हट गया। फिर तो सारी कौरव-सेना भीमसेनपर टूट पड़ी। भीमसेनको मारनेकी इच्छासे आये हुए कौरवोंका महान् सिंहनाद सब ओर गूँज उठा
tato 'pāyān nṛpo 's tatra bhīmasenasyātha gocarāt | tataḥ rājā duryodhanaḥ bhīmasenasya mārgeṇa dūrataḥ apākrāmat | atha sarvā kaurava-senā bhīmasenam abhyapatat | bhīmasena-vadha-kāṅkṣayā āgatānāṃ kauravāṇāṃ mahān siṃhanādaḥ sarvato 'nunāditaḥ ||
সঞ্জয়ে ক’লে—তাৰ পাছত ৰজা দুৰ্যোধন ভীমসেনৰ গ’চৰৰ পৰা আঁতৰি গ’ল। তাৰ পিছতেই সমগ্ৰ কৌৰৱসেনা ভীমসেনৰ ওপৰত জপিয়াই পৰিল। তাক বধ কৰাৰ ইচ্ছাৰে কৌৰৱসকলে মহাসিংহনাদ তুলিলে; সকলো দিশ প্ৰতিধ্বনিত হ’ল।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how fear of a powerful opponent can lead leaders to avoid direct engagement and instead rely on massed force. Ethically, it contrasts personal valor with collective aggression, showing how adharma can manifest as opportunistic tactics driven by the desire to eliminate a single threat.
Duryodhana moves out of Bhīma’s immediate reach and away from his path. Then the Kaurava army collectively charges Bhīma, shouting a thunderous battle-cry, indicating a coordinated attempt to overwhelm and kill him.