Shloka 3
Karṇa-nidhana-śravaṇa, Kṣaya-Varṇana, and Śeṣa-sainika-nirdeśa
Hearing of Karṇa’s Fall, Accounting of Losses, and Naming of Remaining Warriors
इस प्रकार श्रीमह्याभारत कर्णपर्वमें संजयवाक्य नामक तीसरा अध्याय पूरा हुआ,स शब्द: पृथिवीं कृत्स्नां पूरयामास सर्वश: रोदनका वह शब्द वहाँके समूचे भूमण्डलमें व्याप्त हो गया। भरतकुलकी स्त्रियाँ अत्यन्त घोर शोक-समुद्रमें डूब गयीं, उनका चित्त अत्यन्त उद्विग्न हो गया और वे दुःख- शोकसे कातर हो फूट-फूटकर रोने लगीं
iti prakāraṁ śrīmahābhārate karṇaparvaṇi sañjayavākya-nāmakaḥ tṛtīyo 'dhyāyaḥ samāptaḥ | sa śabdaḥ pṛthivīṁ kṛtsnāṁ pūrayāmāsa sarvaśaḥ | rodanakaḥ sa śabdaḥ tatra samūce bhūmaṇḍale vyāptaḥ abhavat | bharatakulasya striyaḥ atyanta-ghora-śoka-samudre nimagnāḥ | tāsāṁ cittaṁ atyantaṁ udvignaṁ abhavat | tāḥ duḥkha-śokena kātarāḥ bhūtvā phūṭ-phūṭ-kṛtvā ruroduḥ |
এইদৰে শ্ৰীমহাভাৰতৰ কৰ্ণপৰ্বত “সঞ্জয়বাক্য” নামৰ তৃতীয় অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল। সেই বিলাপধ্বনি সকলো দিশে সমগ্ৰ পৃথিৱীক পূৰ্ণ কৰি পেলালে। ভৰতকুলৰ স্ত্ৰীসকল ভয়ংকৰ শোক-সমুদ্ৰত নিমজ্জিত হ’ল; তেওঁলোকৰ চিত্ত অত্যন্ত উদ্বিগ্ন হৈ উঠিল আৰু দুঃখ-শোকে আচ্ছন্ন হৈ তেওঁলোকে ফুটিফুটি কান্দি উঠিল।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the human cost of war: beyond battlefield valor, the true aftermath is collective suffering—especially borne by families and women—highlighting an ethical warning about violence and its ripple effects across society.
This is a chapter-ending colophon: Sañjaya reports that a great cry of lamentation spread everywhere, and the women of the Bharata/Kuru household, overwhelmed by grief, broke down and wept.