Shloka 44
Adhyāya 10: Śrutakarmā’s Engagements; Prativindhya–Citra Duel; Drauṇi Advances toward Bhīma
का जा बा 4: बिका साथ आजा थ७ कक क ८७ ऑे औऑी.। शातकुम्भमयै: कुम्भैमहियैश्वाभिमन्त्रितै:,अभिषेकके लिये सोने तथा मिट्टीके घड़ोंमें अभिमन्त्रित जल रखे गये थे। हाथीके दाँत तथा गैंडे और बैलके सींगोंके बने हुए पात्रोंमें भी पृथक्ू-पृथक् जल रखा गया था। उन पात्रोंमें मणि और मोती भी थे। अन्यान्य पवित्र गन्धशाली पदार्थ और औषध भी डाले गये थे। कर्ण गूलरकाठकी बनी हुई चौकीपर, जिसके ऊपर रेशमी कपड़ा बिछा हुआ था, सुखपूर्वक बैठा था। उस अवस्थामें शास्त्रीय विधिके अनुसार पूर्वोक्त सुसंचित सामग्रियोंद्वारा ब्राह्मणों, क्षत्रियों, वैश्यों तथा सम्मानित शूद्रोंने उसका अभिषेक किया और अभिषेक हो जानेपर श्रेष्ठ आसनपर बैठे हुए महामना कर्णकी उन सब लोगोंने स्तुति की
śātakumbhamayaiḥ kumbhaiḥ mṛnmayaiś ca abhimantritaiḥ abhiṣekārthaṃ jalaṃ saṃnidhāpitam | dantamayaiś ca pātraiḥ khaḍgaviṣāṇaiś ca vṛṣaviṣāṇaiś ca pṛthak pṛthag jalaṃ nyastaṃ, teṣu maṇi-muktāś ca nikṣiptāḥ | anyāni ca pavitrāṇi sugandhīni dravyāṇi auṣadhāni ca prakṣiptāni | karṇaḥ udumbarakāṣṭhanirmitāyāṃ pīṭhikāyāṃ, upari paṭṭavastrāstīrṇāyāṃ, sukhena upāviśat | tataḥ śāstravidhinā brāhmaṇaiḥ kṣatriyaiḥ vaiśyaiś ca satkṛtaiḥ śūdrair api saḥ pūrvoktasusaṃbhṛtasāmagrībhiḥ abhiṣiktaḥ; abhiṣikte mahāmanasi karṇe śreṣṭhāsane niṣaṇṇe sarvair ebhiḥ stutiḥ kṛtā |
সঞ্জয়ে ক’লে—অভিষেকৰ বাবে সোণৰ কলহ আৰু মাটিৰ ঘটত মন্ত্রেৰে পবিত্ৰ কৰা জল সাজু কৰি ৰখা হৈছিল। পৃথক পৃথকভাবে হাতীৰ দাঁতৰ পাত্ৰত আৰু খড়্গমৃগ (গঁড়) আৰু বলদৰ শিঙেৰে নিৰ্মিত পাত্ৰতো জল ৰখা হৈছিল; সেই পাত্ৰসমূহত মণি-মুক্তাও স্থাপন কৰা হৈছিল। আন পবিত্ৰ সুগন্ধি দ্ৰব্য আৰু ঔষধিও মিহলাই দিয়া হৈছিল। কৰ্ণ ৰেশমি বস্ত্ৰ পতা উদুম্বৰ-কাঠৰ পীঠিকাত স্বচ্ছন্দে আসীন আছিল। তাৰপাছত শাস্ত্ৰবিধি অনুসাৰে, সঞ্চিত সামগ্ৰীৰে ব্রাহ্মণ, ক্ষত্ৰিয়, বৈশ্য আৰু সন্মানিত শূদ্ৰসকলে তেওঁৰ অভিষেক সম্পন্ন কৰিলে। অভিষেকৰ পাছত মহাত্মা কৰ্ণ শ্ৰেষ্ঠ আসনত বহিলে, সকলোৱে তেওঁৰ স্তৱ কৰি সন্মান জনালে।
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage foregrounds legitimacy through śāstra-vidhi (scriptural procedure): authority is presented as arising from properly performed rites, communal recognition, and disciplined use of sanctified materials—showing how dharma can be framed in ritual terms even amid impending war.
Sañjaya describes Karṇa’s formal consecration: sanctified waters are prepared in various prestigious vessels with gems, pearls, fragrances, and herbs; Karṇa sits on an udumbara-wood seat covered with silk; representatives of the social orders perform the abhiṣeka, after which Karṇa is seated on an excellent throne and praised.