Shloka 23
Droṇasya raudra-prayogaḥ
Droṇa’s intensified assault and the Pāṇḍava response
एवं ब्रुवन्तस्तेडन्योन्यं हृष्टरूपा विशाम्पते,प्रजानाथ! इस प्रकार प्रसन्न होकर परस्पर बात करते तथा राधानन्दन कर्णकी प्रशंसा और आदर करते हुए आपके सैनिक युद्धके लिये चले। उस समय द्रोणाचार्यने हमारी सेनाके द्वारा शकटव्यूहका निर्माण किया था
evaṁ bruvantas te ’nyonyaṁ hṛṣṭarūpā viśāṁ pate | prajānātha, tathā prasannāḥ parasparaṁ saṁbhāṣamāṇā rādhānandana-karṇasya praśaṁsāṁ ca satkāraṁ ca kurvāṇā yuddhāya jagmuḥ | tadā droṇācāryeṇa asmākaṁ senayā śakaṭa-vyūhaḥ kṛtaḥ |
সঞ্জয়ে ক’লে—হে প্ৰজানাথ! এইদৰে পৰস্পৰে হৰ্ষিত মুখে কথা পাতি, ৰাধানন্দন কৰ্ণক প্ৰশংসা আৰু সন্মান জনাই আপোনাৰ যোদ্ধাসকল যুদ্ধলৈ ওলাই গ’ল। সেই সময়ত দ্ৰোণাচাৰ্যই আমাৰ সেনাৰ দ্বাৰা শকট (গাড়ী) আকৃতিৰ ব্যূহ ৰচনা কৰাইছিল।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how collective morale in war is shaped by mutual encouragement and honoring a champion (Karna), alongside disciplined obedience to command structure (Drona arranging a vyūha). Ethically, it reflects the kṣatriya-world where praise, loyalty, and strategic order are treated as supports for fulfilling one’s chosen duty in battle.
Sanjaya reports to Dhritarashtra that the Kaurava troops, pleased and talking among themselves, go forth to fight while praising and honoring Karna. Simultaneously, Dronacharya organizes their forces into the śakaṭa (cart-shaped) battle formation.