Shloka 266
Subhadrā-vilāpaḥ — Subhadrā’s Lament for Abhimanyu
Droṇa-parva 55
Devanagari script
सर्व तत् काज्चनमयं कालेन परिवर्धितम् । राजाने घर, परकोटे, दुर्ग एवं ब्राह्मणोंके निवासस्थान सारी अभीष्ट वस्तुएँ सोनेकी बनवा लीं। शय्या, आसन, सवारी, बटलोई, थाली, अन्य बर्तन, उस राजाका महल तथा बाह्य उपकरण--ये सब कुछ सुवर्णमय बन गये थे, जो समयके अनुसार बढ़ रहे थे
Translation
কালৰ সৈতে সেয়া সকলো কাঁচনময় হৈ বাঢ়ি গ’ল। ৰজাই নিজৰ ঘৰ, পৰিখা, প্ৰাকাৰ, দুৰ্গ আৰু ব্ৰাহ্মণসকলৰ নিবাসস্থান—আৰু যি যি অভীষ্ট বস্তু আছিল—সকলো সোণৰ কৰি তুলিলে। শয্যা, আসন, বাহন, হাঁড়ি, থালি আৰু আন পাত্ৰ, সেই ৰজাৰ প্ৰাসাদ আৰু বাহ্য উপকৰণ—সকলো সুৱৰ্ণময় হৈ পৰিল আৰু কালানুক্ৰমে বাঢ়ি থাকিল।
Word by Word
सर्वम्all, everything
सर्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
काञ्चनमयम्made of gold, golden
काञ्चनमयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकाञ्चनमय
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
कालेनby time; in course of time
कालेन:
Karana
TypeNoun
Rootकाल
FormMasculine, Instrumental, Singular
परिवर्धितम्increased, grown, augmented
परिवर्धितम्:
Karma
TypeVerb
Rootपरि+वृध्
FormPast Passive Participle (क्त), Neuter, Nominative/Accusative, Singular
Speaker
व्यास उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes