Shloka 12
द्रोणपर्व — अध्याय १६२: प्रातःसंध्यायां युद्धप्रवृत्तिः तथा रजोमेघे संमूढता
“कुरुनन्दन! मैं अभी तुम्हारे लिये जीवनका मोह छोड़कर पूरा प्रयत्न करके संग्रामभूमिमें जा रहा हूँ ।। योत्स्ये5हं शत्रुभि: सार्थ जेष्यामि च वरान् वरान् | पज्चालै: सह योत्स्यामि सोमकै: केकयैस्तथा
kurunandana! ahaṁ idānīṁ tava kṛte jīvanamoham utsṛjya sarvaprayatnena saṅgrāmabhūmiṁ gacchāmi | yotsye ’haṁ śatrubhiḥ sārdhaṁ jeṣyāmi ca varān varān | pāñcālaiḥ saha yotsyāmi somakaiḥ kekayais tathā ||
হে কুৰুনন্দন! তোমাৰ কাৰণে জীৱন-মোহ ত্যাগ কৰি, সম্পূৰ্ণ প্ৰচেষ্টা লৈ মই এতিয়া যুদ্ধভূমিলৈ গৈ আছোঁ। শত্রুসকলৰ সৈতে মই সমৰ কৰিম আৰু শ্ৰেষ্ঠতকৈ শ্ৰেষ্ঠ বিজয় লাভ কৰিম। পাঞ্চালসকলৰ সৈতে, সোমকসকলৰ সৈতে আৰু তদ্ৰূপ কেকয়সকলৰ সৈতে মই যুদ্ধ কৰিম।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights steadfast resolve grounded in duty: one consciously abandons fear and attachment to personal survival, then acts with full effort for a chosen cause. Ethically, it underscores accountability—entering war is not impulsive but a deliberate commitment, framed as loyalty and kṣatriya-like determination.
Sañjaya reports a warrior’s declaration to a Kuru prince: he is going to the battlefield, ready to fight and confident of victory, naming allied forces—Pāñcālas, Somakas, and Kekayas—who will fight together in the ongoing Kurukṣetra conflict.