Shloka 110
वासवी-शक्तेः प्रयोगः, घटोत्कच-वधोत्तर-शोकः, व्यासोपदेशश्च
The Vāsavī Spear’s Use, Post-Ghaṭotkaca Grief, and Vyāsa’s Counsel
तब अस्त्रवेत्ताओंमें श्रेष्ठ द्रोणकुमारने वायव्यास्त्रका संधान करके वहाँ प्रकट हुए नील मेघको नष्ट कर दिया ।। स मार्गणगणैद्रौणिर्दिश: प्रच्छाद्य सर्वश: । शतं रथसहस्राणां जघान द्विपदां वर:,मनुष्योंमें श्रेष्ठ अश्वत्थामाने अपने बाणसमूहोंसे सम्पूर्ण दिशाओंको आच्छादित करके शत्रुपक्षके एक लाख रथियोंका संहार कर डाला
sa mārgaṇagaṇair drauṇir diśaḥ pracchādya sarvaśaḥ | śataṁ rathasahasrāṇāṁ jaghāna dvipadāṁ varaḥ ||
সঞ্জয়ে ক’লে—তেতিয়া অস্ত্ৰবিদ্যাত শ্ৰেষ্ঠ দ্ৰোণপুত্ৰে বায়ব্যাস্ত্ৰ সংধান কৰি তাত উদ্ভূত নীলা মেঘটো নাশ কৰিলে। তাৰ পাছত মানুহৰ মাজত শ্ৰেষ্ঠ অশ্বত্থামাই নিজৰ বাণসমূহেৰে সকলো দিশ আচ্ছন্ন কৰি শত্রুপক্ষৰ এক লক্ষ ৰথীক সংহাৰ কৰিলে।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral peril of unrestrained martial power: mastery of astras can rapidly magnify destruction, so ethical restraint (dama) and discernment (viveka) are crucial even for a kṣatriya in war.
Aśvatthāman, described as Droṇa’s son, uses the Vāyavya weapon to disperse a dark cloud on the battlefield, then unleashes massive arrow volleys that blanket the directions and kill an enormous number of enemy chariot-warriors.