Shloka 6
Ghaṭotkaca Slays Alāyudha (Night Battle and Māyā Countermeasures) / घटोत्कचेन अलायुधवधः
आपके पुत्रका पूर्वोक्त वचन सुनकर द्रोणाचार्य मन-ही-मन दुःखी हो उठे। उन्होंने दो घड़ीतक कुछ सोच-विचारकर अत्यन्त आर्तभावसे इस प्रकार कहा ।। द्रोण उदाच दुर्योधन किमेवं मां वाकृुशरैरपि कृन्तसि । अजय्यं सततं संख्ये ब्रुवाणं सव्यसाचिनम्,द्रोणाचार्य बोले--दुर्योधन! तुम क्यों इस प्रकार अपने वचनरूपी बाणोंसे मुझे छेद रहे हो? मैं तो सदासे ही कहता आया हूँ कि सव्यसाची अर्जुन युद्धमें अजेय हैं
sañjaya uvāca | tava putrasya pūrvoktaṃ vacanaṃ śrutvā droṇācāryo manasā duḥkhito 'bhavat | sa muhūrtadvayaṃ kiñcid vicārya paramārtabhāvenaivam uvāca || droṇa uvāca | duryodhana kim evaṃ māṃ vāg-śaraiḥ api kṛntasi | ajayyaṃ satataṃ saṅkhye bruvāṇaṃ savyasācinam ||
সঞ্জয় ক’লে—তোমাৰ পুত্ৰৰ পূৰ্বোক্ত বাক্য শুনি দ্ৰোণাচাৰ্য অন্তৰে শোকাকুল হ’ল। অলপ সময় চিন্তা কৰি গভীৰ আৰ্তভাৱে তেওঁ এইদৰে ক’লে। দ্ৰোণ ক’লে—দুৰ্যোধন! বাক্যৰূপ বাণে তুমি মোক কিয় এনেদৰে বিদ্ধ কৰিছা? মই সদায় কৈ আহিছোঁ—সব্যসাচী অৰ্জুন যুদ্ধত অজেয়।
संजय उवाच
Educational Q&A
Harsh, accusatory speech can wound as deeply as weapons; ethical leadership requires restraint in words and honesty about reality. Drona insists on truthfully assessing Arjuna’s prowess rather than flattering Duryodhana’s expectations.
After hearing Duryodhana’s earlier remarks, Drona becomes inwardly pained, pauses to reflect, and then responds emotionally. He reproaches Duryodhana for ‘cutting’ him with words and reiterates his long-held view that Arjuna is unconquerable in battle.