Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Adhyāya 74 (Book 6, Bhīṣma-parva): Bhīma–Duryodhana re-engagement and afternoon escalation

बहुवर्ण विचित्र च दिव्यं वानरलक्षणम्‌ । अपश्याम महाराज ध्वजं गाण्डीवधन्चन:,महाराज! अर्जुनका ध्वज सिंहपुच्छके समान वानरकी पूँछसे युक्त था। वह प्रज्वलित पर्वत-सा दिखायी देता था। वृक्षोंमें कहीं भी अटकता नहीं था। आकाशमें उदित हुए धूमकेतु-सा दृष्टिगोचर होता था। वह अनेक रंगोंसे सुशोभित, विचित्र, दिव्य एवं वानर- चिह्से युक्त था। इस प्रकार हमने गाण्डीवधारी अर्जुके उस ध्वजको उस समय देखा

sañjaya uvāca |

bahuvarṇa-vicitraṃ ca divyaṃ vānara-lakṣaṇam |

apaśyāma mahārāja dhvajaṃ gāṇḍīva-dhanvanaḥ ||

মহাৰাজ! আমি গাণ্ডীৱধাৰী অৰ্জুনৰ ধ্বজ দেখিলোঁ—বহুবৰ্ণে শোভিত, বিচিত্ৰ, দিব্য আৰু বানৰ-চিহ্নযুক্ত।

बहुवर्णम्many-colored
बहुवर्णम्:
Karma
TypeAdjective
Rootबहुवर्ण
FormNeuter, Accusative, Singular
विचित्रम्variegated, wondrous
विचित्रम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविचित्र
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormNeuter, Accusative, Singular
वानर-लक्षणम्having a monkey-emblem/mark
वानर-लक्षणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootवानरलक्षण
FormNeuter, Accusative, Singular
अपश्यामwe saw
अपश्याम:
TypeVerb
Rootदृश्
FormImperfect (Lan), 1st, Plural
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
ध्वजम्banner, standard
ध्वजम्:
Karma
TypeNoun
Rootध्वज
FormMasculine, Accusative, Singular
गाण्डीव-धन्वनःof the wielder of Gāṇḍīva (Arjuna)
गाण्डीव-धन्वनः:
TypeNoun
Rootगाण्डीवधन्वन्
FormMasculine, Genitive, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra (Mahārāja)
A
Arjuna
G
Gāṇḍīva (bow)
D
Dhvaja (banner/standard)
V
Vānara (monkey emblem)