Previous Verse

Shloka 666

भीष्मधनंजयद्वैरथम्

Bhīṣma–Dhanaṃjaya Duel and the Opening Clash

सधनु: सरथ: साथश्वः प्रवपन्‌ सायकान्‌ रणे । यह अत्यन्त अद्भुत युद्ध सम्पूर्ण लोकोंके लिये आश्चर्यजनक घटना है। भविष्यमें ऐसे युद्ध होनेकी किसी प्रकार भी सम्भावना नहीं है। बुद्धिमान पार्थ रणभूमिमें भीष्मको कदापि जीत नहीं सकते; क्योंकि वे समरभूमिमें रथ, घोड़े और धनुषसहित उपस्थित हो बाणोंको बीजकी भाँति बो रहे हैं

sadhanuḥ sarathaḥ sāthaśvaḥ pravapan sāyakān raṇe |

সঞ্জয়ে ক’লে—ধনু হাতে, ৰথত আৰোহী, অশ্ব আৰু পৰিচাৰকসহ তেওঁ ৰণমধ্যত শৰসমূহক যেন বীজৰ দৰে বপন কৰি আছিল। এই যুদ্ধ অতিশয় অদ্ভুত—সৰ্বলোকৰ বিস্ময়ৰ কাৰণ; ভৱিষ্যতে এনে যুদ্ধ পুনৰ হোৱাৰ কোনো সম্ভাৱনা নাই। বুদ্ধিমান পাৰ্থও ৰণভূমিত ভীষ্মক কেতিয়াও জয় কৰিব নোৱাৰে; কিয়নো ভীষ্ম ৰথ, অশ্ব আৰু ধনুস্সহ সমৰত স্থিত হৈ শৰসমূহ বীজৰ দৰে ছটিয়াই দিছে।

सधनुःhaving a bow
सधनुः:
Karta
TypeAdjective
Rootस-धनुस्
FormMasculine, Nominative, Singular
सरथःhaving a chariot
सरथः:
Karta
TypeAdjective
Rootस-रथ
FormMasculine, Nominative, Singular
साश्वःhaving horses
साश्वः:
Karta
TypeAdjective
Rootस-अश्व
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रवपन्sowing, scattering
प्रवपन्:
Karta
TypeVerb
Root√वप्
FormMasculine, Nominative, Singular, शतृ (present active participle)
सायकान्arrows
सायकान्:
Karma
TypeNoun
Rootसायक
FormMasculine, Accusative, Plural
रणेin battle
रणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरण
FormMasculine, Locative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Pārtha (Arjuna)
B
Bhīṣma
B
battlefield (raṇabhūmi/raṇa)
C
chariot (ratha)
B
bow (dhanuḥ)
H
horses (aśva)
A
arrows (sāyaka)