Shloka 116
धृतराष्ट्रस्य वनप्रस्थानानुज्ञा | Permission for Dhṛtarāṣṭra’s Forest-Retirement
क्षत्रियाश्वैव वैश्याश्व शूद्राश्ैव समाययु: । उधर राजाका संदेश पाकर कुरुजांगलदेशके ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य और शाूद्र वहाँ आये। उन सबके हृदयमें बड़ी प्रसन्नता थी
kṣatriyāś caiva vaiśyāś ca śūdrāś caiva samāyayuḥ |
বৈশম্পায়নে ক’লে— ক্ষত্ৰিয়, বৈশ্য আৰু শূদ্ৰসকলেও একেলগে সমবেত হ’ল। ৰজাৰ বাৰ্তা পাই কুৰু-জাংগল দেশৰ ব্ৰাহ্মণ, ক্ষত্ৰিয়, বৈশ্য আৰু শূদ্ৰসকল তাত আহিল; সকলোৰে হৃদয় মহা আনন্দে ভৰি উঠিল।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic social cohesion: people across varṇas respond together to a rightful royal summons, suggesting orderly civic life and mutual goodwill as a moral counterpoint to the disorder of conflict.
After receiving the king’s message, the inhabitants of the Kuru-jāṅgala region—explicitly including all four varṇas in the prose context—arrive at the designated place, joyful and united.