Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

मांसपरिवर्जन-प्रशंसा (Praise of Abstention from Meat) / Ethics of Ahiṃsā in Diet and Rite

यथा यथा नर: सम्यगधर्ममनुभाषते । समाहितेन मनसा विमुच्येत तथा तथा । भुजंग इव निर्मोकात्‌ पूर्वमुक्ताज्जरान्वितात्‌,मनुष्य अपने मनको स्थिर करके जैसे-जैसे अपना पाप प्रकट करता है, वैसे-ही-वैसे वह मुक्त होता जाता है। ठीक उसी तरह जैसे सर्प पूर्वमुक्त, जराजीर्ण केचुलसे छूट जाता है

yathā yathā naraḥ samyag dharmam anubhāṣate | samāhitena manasā vimucyeta tathā tathā | bhujaṅga iva nirmokāt pūrvamuktāj jarānvitāt ||

যুধিষ্ঠিৰ ক’লে—সমাহিত মনৰে মানুহে যিমান যিমানকৈ ধৰ্মক সঠিকভাৱে উচ্চাৰণ কৰে, সিমান সিমানকৈ সি মুক্ত হয়; যেনেকৈ সাপ আগতে ত্যাগ কৰা জৰা-জীর্ণ খোলসৰ পৰা সৰি যায়।

यथाas, in the manner that
यथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयथा
यथाso, likewise (correlative)
यथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयथा
नरःa man
नरः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Singular
सम्यक्properly, rightly
सम्यक्:
TypeIndeclinable
Rootसम्यक्
धर्मम्dharma, righteousness
धर्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Accusative, Singular
अनुभाषतेspeaks of, recites, explains
अनुभाषते:
TypeVerb
Rootअनु-भाष्
FormPresent, Atmanepada, Third, Singular
समाहितेनwith concentrated (collected)
समाहितेन:
Karana
TypeAdjective
Rootसमाहित
FormNeuter, Instrumental, Singular
मनसाby/with the mind
मनसा:
Karana
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
विमुच्येतwould be released, becomes free
विमुच्येत:
TypeVerb
Rootवि-मुच्
FormOptative, Atmanepada, Third, Singular
तथाthus, in that way
तथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतथा
तथाso, correspondingly
तथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतथा
भुजङ्गःa serpent
भुजङ्गः:
Karta
TypeNoun
Rootभुजङ्ग
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
निर्मोकात्from the slough (cast skin)
निर्मोकात्:
Apadana
TypeNoun
Rootनिर्मोक
FormMasculine, Ablative, Singular
पूर्वमुक्तात्from the previously shed (skin)
पूर्वमुक्तात्:
Apadana
TypeAdjective
Rootपूर्वमुक्त
FormMasculine, Ablative, Singular
जरान्वितात्from that which is accompanied by old age/wear
जरान्वितात्:
Apadana
TypeAdjective
Rootजरान्वित
FormMasculine, Ablative, Singular

युधिछ्िर उवाच

Y
Yudhiṣṭhira
B
bhujaṅga (serpent)
N
nirmoka (shed skin/slough)