Shloka 26
Tapas-śreṣṭhatā: Anāśana as the Highest Austerity
Bhagīratha–Brahmā Saṃvāda
Devanagari script
तपस्वी नियताहार: शममास्थाय वाग्यतः
Translation
পিতামহ! মই তপস্বী হৈ, নিয়ত আহাৰ গ্ৰহণ কৰি, বাক্সংযম পালন কৰি, মৌন আৰু শান্তচিত্তে হিমালয়ত দীৰ্ঘকাল তপস্যা কৰিছিলোঁ। সেই তপস্যাত প্ৰসন্ন হৈ ভগৱান শংকৰে গংগাৰ দুৰসহ ধাৰা নিজৰ মস্তকত ধাৰণ কৰিলে; তথাপি সেই তপস্যাৰ ফলতেই মই এই লোকত মোৰ অভীষ্ট সিদ্ধি লাভ কৰিব পৰা নাই।
Word by Word
तपस्वीan ascetic
तपस्वी:
Karta
TypeAdjective
Rootतपस्विन्
FormMasculine, Nominative, Singular
नियताहारःone with regulated food
नियताहारः:
Karta
TypeAdjective
Rootनियत-आहार
FormMasculine, Nominative, Singular
शमम्tranquillity, calm
शमम्:
Karma
TypeNoun
Rootशम
FormMasculine, Accusative, Singular
आस्थायhaving adopted/undertaken
आस्थाय:
TypeVerb
Rootआ-स्था
FormAbsolutive (Gerund)
वाक्-यतःrestrained in speech
वाक्-यतः:
Karta
TypeAdjective
Rootवाक्-यत
FormMasculine, Nominative, Singular
पितामहO grandsire
पितामह:
TypeNoun
Rootपितामह
FormMasculine, Vocative, Singular
मिताहारीmoderate in eating
मिताहारी:
Karta
TypeAdjective
Rootमित-आहारिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
भगीरथ उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes