Adhyaya 90
Pramlaucā’s appearance and Ruci’s marriage to Māninī
মাৰ্কণ্ডেয়ৰ বৰ্ণনা অনুসৰি নদীৰ মাজভাগৰ পৰা প্ৰম্লৌচা নামৰ অপ্সৰা অন্য দিৱ্য অপ্সৰাসকলৰ সৈতে আবিৰ্ভূত হয়। সি অতি মধুৰ বাক্যৰে মহর্ষি ৰুচিৰ অনুগ্ৰহ বিচাৰে। তাৰ পিছত কাহিনী ধৰ্মপথলৈ ঘূৰে—বৰুণপুত্ৰ পুষ্কৰৰ সৈতে সম্পৰ্কিত অপূৰ্ব সৌন্দৰ্য আৰু তেজেৰে দীপ্ত মানিনী কুমাৰীক ৰুচিৰ যোগ্য ধৰ্মপত্নী ৰূপে প্ৰদান কৰা হয়। তেওঁলোকৰ সংযোগত বুদ্ধিমান পুত্ৰ মনুৰ জন্ম হ’ব বুলি প্ৰতিজ্ঞা কৰা হয়। ৰুচিয়ে জলৰ পৰা মানিনীকে উঠাই শাস্ত্ৰবিধি অনুসাৰে বিবাহ-সংস্কাৰ সম্পন্ন কৰি নিৰ্দিষ্ট পাণিগ্ৰহণেৰে সমাপ্ত কৰে। এই অধ্যায়ে বংশধাৰা, ধৰ্মৰ ধাৰাবাহিকতা আৰু মনুৰ আগন্তুক ভূমিকাৰ সূচনা কৰে।
Shlokas
Verse 1
नामैकोननवतितमो ऽध्यायः माक्रण्डेय उवाच / ततस्तस्मान्नदीमध्यात्समुत्तस्थौ मनोरमा / प्रम्लौचा नाम तन्वङ्गी तत्समीपे वराप्सराः
একোণনব্বইতম অধ্যায়। মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে—তাৰ পিছত সেই নদীৰ মাজভাগৰ পৰা মনোমোহা, সুকোমল অংগবিশিষ্ট প্ৰম্লৌচা নামৰ অপ্সৰা উদ্ভৱ হ’ল; আৰু তাইৰ ওচৰত আন শ্ৰেষ্ঠ অপ্সৰাসকলেও আছিল।
Verse 2
सा चोवाच महात्मानं रुचिं सुमधुराक्षरकम् / प्रसादयामास भूयः प्रम्लोचा च वराप्सराः
তাৰ পিছত তাই মহাত্মা ঋচি মুনিক অতি মধুৰ অক্ষৰে গঠিত বাক্যৰে সম্বোধন কৰিলে; আৰু শ্ৰেষ্ঠ অপ্সৰা প্ৰম্লৌচাই পুনৰায় তেওঁৰ প্ৰসাদ লাভ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিলে।
Verse 3
अतीवरूपिणी कन्या मत्प्रसाद्वराङ्गना / जाता वरुणपुत्रेण पुष्करेण महात्मना
অতিশয় ৰূপৱতী এক কন্যা—মোৰ প্ৰসাদে শ্ৰেষ্ঠা নাৰী—বৰুণপুত্ৰ মহাত্মা পুষ্কৰৰ দ্বাৰা জন্ম লাভ কৰিছে।
Verse 4
तां गृहाण मया दत्तां भार्यार्थे वरवर्णिनीम् / मनुर्महामतिस्तस्यां समुत्पत्स्यति ते सुतः
মই দিয়া সেই উত্তম বৰ্ণৰ কন্যাক পত্নীৰূপে গ্ৰহণ কৰা; তাইৰ গৰ্ভে তোমাৰ মহাবুদ্ধিমান পুত্ৰ ‘মনু’ জন্ম ল’ব।
Verse 5
मार्कण्डेय उवाच / तथेति तेन साप्युक्ता तस्मात्तोयाद्वपुष्मतीम् / उद्दधार ततः कन्यां मानिनीं नाम नामतः
মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে—তেওঁ এনেদৰে কোৱাত তাই ‘তথাস্তु’ বুলি সন্মতি দিলে। তাৰ পিছত তেওঁ সেই পানীৰ পৰা দীপ্ত দেহধাৰী ‘মানিনী’ নামৰ কন্যাক উদ্ধাৰ কৰিলে।
Verse 6
नद्याश्च पुलिने तस्मिन्स मुनिर्मुनिसत्तमाः / जग्राह पाणिं विधिवत्समानीय महामुनिः
সেই নদীৰ তীৰত মুনিশ্ৰেষ্ঠ সেই মহামুনিয়ে বিধিপূৰ্বক সংস্কাৰ সম্পন্ন কৰি, যথাযথ ক্ৰমে ওচৰলৈ আনাই শাস্ত্ৰোক্ত বিধান অনুসাৰে তেওঁৰ পাণিগ্ৰহণ কৰিলে।
Frequently Asked Questions
In this passage, the narrative quickly redirects from the apsarā’s alluring approach to a dhārmic resolution—marriage by proper rite—suggesting the episode functions less as scandal and more as a divinely guided channeling of life toward sanctioned household order and progeny.
Water-emergence often marks a theophanic or extraordinary birth motif in Purāṇic literature, signifying purity, divine sanction, and a non-ordinary origin that legitimizes the bride’s exceptional status within the narrative.