Shloka 4
भण्डासुरस्य मन्त्रणा
Bhaṇḍāsura’s War-Counsel against Lalitā
Devanagari script
अत्याप्तैर्मन्त्रिभिर्युक्तः कुटिलाक्षपुरःसरैः / ललिताविजये मन्त्रं चकार क्वथिताश्यः
Transliteration
atyāptairmantribhiryuktaḥ kuṭilākṣapuraḥsaraiḥ / lalitāvijaye mantraṃ cakāra kvathitāśyaḥ
Translation
অত্যন্ত আপ্ত মন্ত্ৰীসকলৰ সৈতে, আগত কুটিলাক্ষক ৰাখি, ললিতাবিজয়ৰ বাবে সি মন্ত্ৰ ৰচনা কৰিলে; ক্ৰোধে তাৰ মুখ জ্বলি উঠিছিল।
Word by Word
अत्याप्तैःby very trusted
अत्याप्तैः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति-आप्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष (अत्यन्तं आप्ताः = very trusted)
मन्त्रिभिःby ministers
मन्त्रिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमन्त्रिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
युक्तःjoined/attended (accompanied)
युक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootयुज् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; धातु: युज् (योजने)
कुटिलाक्षपुरःसरैःby leaders with crooked eyes
कुटिलाक्षपुरःसरैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootकुटिल-अक्ष + पुरःसर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहि: कुटिलाक्षाः येषां ते (having crooked eyes) + पुरःसर (leaders/foremost)
ललिताविजयेin/for Lalitā’s victory
ललिताविजये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootललिता-विजय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुष (ललितायाः विजयः)
मन्त्रम्a mantra/spell
मन्त्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चकारperformed/made
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: कृ (करणे)
क्वथिताश्यःwith a seething mouth (furious)
क्वथिताश्यः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्वथित-आस्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि: क्वथितम् आस्यम् यस्य सः (one whose mouth is seething/boiling, i.e., furious)