Adhyaya 11

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीये उपोद्धातपादे पितृराज्य कल्पो नाम दशमो ऽध्यायः // १०// बृहस्पतिरुवाच राजतं राजताक्तं वा पितॄणां पात्रमुच्यते / राजतस्य कथावापि दर्शनं दान मेव वा

এইদৰে শ্ৰীব্ৰহ্মাণ্ড মহাপুৰাণত (বায়ুপ্ৰোক্ত) মধ্যভাগৰ তৃতীয় উপোদ্ধাতপাদত ‘পিতৃৰাজ্যকল্প’ নামৰ দশম অধ্যায়। বৃহস্পতিয়ে ক’লে—পিতৃসকলৰ বাবে ৰূপাৰ বা ৰূপা-লেপিত পাত্ৰ কোৱা হৈছে; ৰূপাৰ কথা শুনা, তাৰ দৰ্শন, বা তাৰ দানও (পুণ্যদায়ক)।

Verse 2

अनन्तमक्षयं स्वर्गे राजते दानमुच्यते / पितॄनेतेन दानेन सत्पुत्रास्तारयन्त्युत

স্বৰ্গত ৰূপাৰ দান অনন্ত আৰু অক্ষয় ফলদায়ক বুলি কোৱা হৈছে; এই দানৰ দ্বাৰা সৎপুত্ৰসকলে পিতৃসকলকো উদ্ধাৰ কৰে।

Verse 3

राजते हि स्वधा दुग्धा पात्रे तैः पृथिवी पुरा / स्वधां वा पार्थिभिस्तात तस्मिन् दत्तं तदक्षयम्

পূৰ্বকালে পৃথিৱীত তেওঁলোকে (পিতৃসকলে) ৰূপাৰ পাত্ৰত স্বধা দোহিছিল; হে তাত! ৰজাসকলে সেই পাত্ৰত স্বধা দান কৰিলে সেয়া অক্ষয় হয়।

Verse 4

कृष्णाजिनस्य सांनिध्यं दर्शनं दानमेव च / रक्षोघ्नं ब्रह्म वर्चस्यं पशून्पुत्रांश्च तारयेत्

কৃষ্ণাজিনৰ সান্নিধ্য, তাৰ দৰ্শন আৰু দান—এই সকলো ৰক্ষোঘ্ন, ব্ৰহ্মতেজ বঢ়োৱা; আৰু পশু-পুত্ৰকো তাৰে।

Verse 5

कनकं राजतं पात्रं दौहित्रं कुतुपस्तिलाः / वस्तूनि पावनीयानि त्रिदण्डीयोग एव वा

সোণ, ৰূপ, পাত্ৰ, দৌহিত্ৰ-দান, কুতুপ আৰু তিল—এইবোৰ পাৱনকাৰী বস্তু; অথবা ত্ৰিদণ্ডী-যোগাচৰণো (পাৱন)।

Verse 6

श्राद्धकर्मण्ययं श्रेष्ठो विधिर्ब्राह्मः सनातनः / आयुःकीर्तिप्रजैश्वर्यप्रज्ञासंततिवर्द्धनः

শ্ৰাদ্ধকৰ্মত এই ব্ৰাহ্ম, সনাতন বিধিয়েই শ্ৰেষ্ঠ; ই আয়ু, কীৰ্তি, সন্তান, ঐশ্বৰ্য, প্ৰজ্ঞা আৰু বংশসন্ততি বৃদ্ধি কৰে।

Verse 7

दिशिदक्षिणपूर्वस्यां वेदिस्थानं निवेदयेत् / सर्वतो ऽरत्निमात्रं च चतुरस्रं सुसंस्थितम्

দক্ষিণ-পূৰ্ব দিশত বেদিস্থান নিৰ্ধাৰণ কৰিব; সেয়া চাৰিওফালে এক অৰত্নি পৰিমিত, চতুৰস্ৰ আৰু সুস্থিত হ’ব।

Verse 8

वक्ष्यामि विधिवत्स्थानं पितॄणामनुशासितम् / धन्यमायुष्यमारोग्यं बलवर्णविवर्द्धनमा

পিতৃসকলে অনুশাসিত বিধিৱৎ স্থান মই ক’ম; ই মঙ্গলকাৰী, আয়ু আৰু আৰোগ্য দান কৰে, আৰু বল-বৰ্ণ (তেজ) বৃদ্ধি কৰে।

Verse 9

तत्र गर्तास्त्रयः कायार्स्त्रयो दण्डाश्च खादिराः / अरत्निमात्रास्ते कार्या रजतैः प्रविभूषिताः

তাত তিনিটা গৰ্ত নিৰ্মাণ কৰিব লাগে আৰু খদিৰ কাঠৰ তিনিটা দণ্ডো। দণ্ডবোৰ এক আৰৎনি পৰিমাণ হ’ব আৰু ৰূপেৰে সুসজ্জিত কৰা হ’ব।

Verse 10

ते वितस्त्यायता गर्त्ताः सर्वतश्चतुरङ्गुलाः / प्राग्दक्षिणमुखान्कुर्यात्स्थिरानशुषिरांस्तथा

সেই গৰ্তবোৰ এক বিতস্তি দীঘল হ’ব আৰু চাৰিওফালে চাৰি আঙুল পৰিমাণৰ হ’ব। সিহঁতক পূৰ্ব-দক্ষিণমুখী কৰি, স্থিৰ আৰু নিৰ্ছিদ্ৰভাৱে নিৰ্মাণ কৰিব লাগে।

Verse 11

अद्भिः पवित्रयुक्ताभिः पावयेत्सततं शुचिः / पयसा ह्याज गव्येन शोधनं चाद्भिरेव च

পবিত্ৰসহ জলে শুচি ব্যক্তি সদায় পাৱনতা সাধন কৰিব। ছাগ আৰু গাভীৰ গাখীৰে, আৰু জলেৰেেই শোধন কৰিব।

Verse 12

सततं तर्पणं ह्येतत्तृप्तिर्भवति शास्वती / इह वामुत्र य वशी सर्वकामसमन्वितः

এইটো নিৰন্তৰ তৰ্পণ; ইয়াৰ দ্বাৰা শাশ্বত তৃপ্তি হয়। যি এনেদৰে বশী (সংযমী), সি ইহলোক আৰু পৰলোকত সৰ্বকামসমন্বিত হয়।

Verse 13

एवं त्रिषवणस्नातो योर्ऽचयेत्प्रयतः पितॄन् / मन्त्रेण विधिवत्सम्यगश्वमेधफलं लभेत्

যি এইদৰে ত্ৰিষৱণ স্নান কৰি, নিয়মেৰে মন্ত্ৰসহ বিধিপূৰ্বক পিতৃসকলক অৰ্চনা কৰে, সি অশ্বমেধ যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে।

Verse 14

तान्स्थापयेदमावास्यां गर्त्तान्वै चतुरङ्गुलान् / त्रिःसप्तसंस्थास्ते यज्ञास्त्रैलोक्यं धार्यते तु यः

অমাৱস্যাত চাৰি আঙুল গভীৰ সেই গৰ্ত্তসমূহ স্থাপন কৰিব। এইবোৰ ত্ৰিঃসপ্ত (একুশ) সংস্থাযুক্ত যজ্ঞ; যাৰ দ্বাৰা ত্ৰৈলোক্য ধাৰিত হয়।

Verse 15

तस्य पुष्टिस्तथैश्वर्यमायुः संततिरेव च / दिवि च भ्राजतेलक्ष्म्या मोक्षं च लभते क्रमात्

তাৰ পুষ্টি, ঐশ্বৰ্য, আয়ু আৰু সন্তান—সকলো বৃদ্ধি পায়। সি স্বৰ্গত লক্ষ্মীৰ দীপ্তিত উজ্জ্বল হয় আৰু ক্ৰমে মোক্ষ লাভ কৰে।

Verse 16

पाप्मापहं पावनीयं ह्यश्वमेधफलं लभेत् / अश्वमेधफलं ह्येत्तद्द्विजैः संस्कृत्य पूजितम्

সি পাপহৰ, পবিত্ৰ অশ্বমেধ-ফল লাভ কৰে। এই অশ্বমেধ-ফল দ্বিজসকলে বিধিপূৰ্বক সংস্কাৰ কৰি পূজিত বুলি মানে।

Verse 17

मन्त्रं वक्ष्याम्यहं तस्मादमृतं ब्रह्मनिर्मितम् / देंवतेभ्यः पितृभ्यश्च महायोगिभ्य एव च

সেইহেতু মই ব্ৰহ্মনির্মিত অমৃতসম মন্ত্র ক’ম—যি দেবতা, পিতৃ আৰু মহাযোগীসকলৰ বাবেও প্ৰযোজ্য।

Verse 18

नमः स्वाहयै स्वधायै नित्यमेव भवत्युत / आद्धे ऽवसाने श्राद्धस्य त्रिरावृत्तं जपेत्सदा

‘স্বাহা’ আৰু ‘স্বধা’ক নিত্য নমস্কাৰ। শ্ৰাদ্ধৰ আৰম্ভণি আৰু অন্তত সদায় তিনিবাৰ জপ কৰিব লাগে।

Verse 19

पिण्डनिर्वपणे वापि जपेदेतं समाहितः / क्षिप्रमायान्ति पितरो रक्षांसि प्रद्रवन्ति च

পিণ্ডদানৰ সময়তো যি একাগ্ৰচিত্তে এই মন্ত্ৰ জপ কৰে, তাৰ পিতৃগণ শীঘ্ৰ আহে আৰু ৰাক্ষসসকল পলাই যায়।

Verse 20

पित्र्यं तु त्रिषु कालेषु मन्त्रो ऽयं तारयत्युत / पठ्यमानः सदा श्राद्धे नियतैर्ब्रह्मवादिभिः

এই পিতৃ-সম্পৰ্কীয় মন্ত্ৰ তিন কালে জপ কৰিলে নিশ্চয়েই উদ্ধাৰ কৰে; আৰু শ্রাদ্ধত নিয়মনিষ্ঠ ব্ৰহ্মবাদীসকলে সদায় ইয়াক পাঠ কৰে।

Verse 21

राज्यकामो जपेदेतं सदा मन्त्रमतन्द्रितः / वीर्यशौर्यार्थसत्त्वाशीरायुर्बुद्धिविवर्द्धनम्

ৰাজ্য কামনা কৰা জনে অলসতা ত্যাগ কৰি সদায় এই মন্ত্ৰ জপ কৰক; ই বীৰ্য, শৌৰ্য, অৰ্থ, সত্ত্ব, আশীৰ্বাদ, আয়ু আৰু বুদ্ধি বৃদ্ধি কৰে।

Verse 22

प्रीयन्ते पितरो येन जपेन नियमेन च / सप्तर्चिषं प्रवक्ष्यामि सर्वकामप्रदं शुभम्

যি জপ আৰু নিয়মে পিতৃগণ প্ৰসন্ন হয়, সেই শুভ আৰু সৰ্বকামপ্ৰদ ‘সপ্তৰ্চিষ’ মই বৰ্ণনা কৰিম।

Verse 23

अमूर्त्तीनां समूर्त्तिनां पितॄणां दीप्ततेजसाम् / नमस्यामि सदा तेषां ध्यानिनां योगचक्षुषाम्

অমূৰ্ত আৰু সমূৰ্ত, দীপ্ত তেজস্বী পিতৃগণক—ধ্যানী আৰু যোগচক্ষুসম্পন্ন—মই সদায় প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 24

इन्द्रादीनां च नेतारो दशमारीचयोस्तथा / सप्तर्षीणां पितॄणां च तान्नमस्यामि कामदान्

ইন্দ্ৰ আদি নেতাসকল, দশ মাৰীচিসকল আৰু সপ্তৰ্ষিসকলৰ পিতৃদেৱতা—কামনা-দাতা তেওঁলোকক মই প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 25

मन्वादिनां च नेतारः सूर्याचन्द्रमसोस्तथा / तान्नमस्कृत्य सर्वान्वै पितृमत्सु विधिष्वपि

মন্বাদি আৰু সূৰ্য-চন্দ্ৰৰো যি নেতাসকল—তেওঁলোক সকলোকে প্ৰণাম কৰি মই পিতৃ-সম্পৰ্কীয় বিধিসমূহতো প্ৰৱৃত্ত হওঁ।

Verse 26

नक्षत्राणां ग्रहाणां च वाय्वग्न्योश्च पितॄनथ / द्यावापृथिव्योश्च सदा नामस्यामि कृताञ्जलिः

নক্ষত্ৰ আৰু গ্ৰহৰ, বায়ু আৰু অগ্নিৰ, আৰু দ্যাৱা-পৃথিৱীৰ পিতৃদেৱতা সকলক মই সদায় কৃতাঞ্জলি হৈ প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 27

देवर्षीणां च नेतारः सर्वलोकनमस्कृताः / त्रातारः सर्वभूतानां नमस्यामि पितामहान्

দেৱর্ষিসকলৰ নেতা, সকলো লোকৰ দ্বাৰা নমস্কৃত, আৰু সকলো জীৱৰ ত্ৰাতা—সেই পিতামহসকলক মই প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 28

प्रजापतेर्गवां वह्नेः सोमाय च यमाय च / योगेश्वरेभ्यश्च सदा नमस्यामि कृताञ्जलिः

প্ৰজাপতি, গৰুসমূহ, অগ্নি, সোম আৰু যম, আৰু যোগেশ্বৰসকলক—মই সদায় কৃতাঞ্জলি হৈ প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 29

पितृगणेभ्यः सप्तभ्यो नमो लोकेषु सप्तसु / स्वयंभुवे नमश्चैव ब्रह्मणे योगचक्षुषे

সাত লোকত অৱস্থিত সাত পিতৃগণলৈ নমস্কাৰ। স্বয়ম্ভূ আৰু যোগচক্ষুসম্পন্ন ব্ৰহ্মালৈও নমো নমঃ।

Verse 30

एतदुक्तं च सप्तार्चिर्ब्रह्मर्षिगणसेवितम् / पवित्रं परमं ह्येतच्छ्रीमद्रोगविनाशनम्

ই ‘সপ্তাৰ্চি’ বুলি কোৱা, ব্ৰহ্মৰ্ষিগণে যাক সেবা কৰে। ই পৰম পবিত্ৰ, শ্ৰীময় আৰু ৰোগবিনাশক।

Verse 31

एतेन विधिना युक्तस्त्रीन्वरांल्लभते नरः / अन्नमायुः सुताश्चैव ददते पितरो भुवि

এই বিধিৰে যুক্ত নৰে তিনিটা বৰ লাভ কৰে। পৃথিৱীত পিতৃগণে তাক অন্ন, আয়ু আৰু পুত্ৰ প্ৰদান কৰে।

Verse 32

भक्त्या परमया युक्तः श्रद्धधानो जितेन्द्रियः / सप्तार्चि षं जपेद्यस्तु नित्यमेव समाहितः

যি পৰম ভক্তিৰে যুক্ত, শ্ৰদ্ধাৱান আৰু ইন্দ্ৰিয়জয়ী হৈ নিত্য সমাহিতচিত্তে ‘সপ্তাৰ্চি’ জপ কৰে,

Verse 33

सप्तद्वीपसमुद्रायां पृथिव्यामेकराड् भवेत् / यत्किञ्चित्पच्यते गेहे भक्ष्यं वा भोज्यमेव वा

সাত দ্বীপ-সমুদ্ৰযুক্ত পৃথিৱীত সি একচ্ছত্ৰ ৰজা হয়। তাৰ ঘৰত যি কিবা ৰন্ধা হয়—ভক্ষ্য হওক বা ভোজ্য—

Verse 34

अनिवेद्य न भोक्तव्यं तस्मिन्नयतने सदा / क्रमशः कीर्तयिष्यामि बलिपात्राण्यतः परम्

সেই অনুপযুক্ত স্থানত সদায় নিবেদন নকৰাকৈ ভক্ষণ কৰা উচিত নহয়; এতিয়া মই বলি-পাত্ৰসমূহ ক্ৰমে বৰ্ণনা কৰিম।

Verse 35

येषु यच्च फलं प्रोक्तं तन्मे निगदतः श्रुणु / पलाशे ब्रह्मवर्चस्त्वमश्वत्थे वसुभावना

য’ত যি ফল কোৱা হৈছে, সেয়া মোৰ কথাৰ পৰা শুনা; পলাশত ব্ৰহ্মতেজ, আৰু অশ্বত্থত ধন-সমৃদ্ধিৰ ভাবনা।

Verse 36

सर्वभूताधिपत्यं च प्लक्षे नित्यभुदात्दृतम् / पुष्टिः प्रजाश्च न्यग्रोधे बुद्धिः प्रज्ञा धृतिः स्मृतिः

প্লক্ষত সৰ্বভূতাধিপত্য নিত্য কোৱা হৈছে; ন্যগ্ৰোধত পুষ্টি আৰু সন্তান, লগতে বুদ্ধি, প্ৰজ্ঞা, ধৃতি আৰু স্মৃতি।

Verse 37

रशोध्नं च यशस्यं च काश्मरीपात्रमुच्यते / सौभाग्यमुत्तमं लोके माधूके समुदात्दृतम्

কাশ্মৰী-পাত্ৰক ৰোগশমন আৰু যশদায়ক বুলি কোৱা হয়; মাধূকত জগতত উত্তম সৌভাগ্য কোৱা হৈছে।

Verse 38

फलगुपात्रेषु कुर्वाणः सर्वान्कामानवाप्नुयात् / परां द्युतिमथार्केतु प्राकाश्यं च विशेषतः

ফলগু-পাত্ৰত আচৰণ কৰিলে সকলো কামনা লাভ হয়; আৰু অৰ্কত পৰম দীপ্তি আৰু বিশেষ প্ৰকাশ পোৱা যায়।

Verse 39

बैल्वे लक्ष्मीन्तथा मेधां नित्यमायुस्तथैव च / क्षेत्रारामतडागेषु सर्वसस्येषु चैव ह

বেলগছৰ সান্নিধ্যত লক্ষ্মী, মেধা আৰু নিত্য আয়ু বৃদ্ধি পায়; ক্ষেত, উদ্যান, পুখুৰী আৰু সকলো শস্যত মঙ্গল বিস্তাৰে।

Verse 40

वर्षत्य जस्रं पर्जन्यो वेणुपात्रेषु कुर्वतः / एतेष्वेव सुपात्रेषु भोजनाग्रमशेषतः

যি বাঁহৰ পাত্ৰত অন্ন-নৈবেদ্য সাজে, তাৰ বাবে পৰ্জন্য অবিৰত বৰষে; এই সুপাত্ৰতেই ভোজনৰ প্ৰথম অংশ সম্পূৰ্ণকৈ অৰ্পণ হওক।

Verse 41

सदा दद्यात्स यज्ञानां सर्वेषां फलमाप्नुयात् / पितृभ्यः पुष्पमाल्यानि सुगन्धानि च तत्परः

যি সদায় দান কৰে, সি সকলো যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে; আৰু যি পিতৃসকললৈ পুষ্পমালা আৰু সুগন্ধি দ্ৰব্য অৰ্পণত তৎপৰ থাকে।

Verse 42

सदा दद्यात्क्रियायुक्तः श विभाति दिवाकरः / गुग्गुलादींस्तथा धूपान्पितृभ्यो यः प्रयच्छति

যি ক্ৰিয়াবিধিসহ সদায় দান কৰে, সি সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিমান হয়; যি পিতৃসকললৈ গুগ্গুলু আদি ধূপ অৰ্পণ কৰে।

Verse 43

संयुक्तान्मधुसर्पिर्भ्यं सो ऽग्निष्टोमफलं लभेत् / धूपं गन्धगुणोपेतं कृत्वा पितृपरायणः

মধু আৰু ঘৃত একেলগে অৰ্পণ কৰা জনে অগ্নিষ্টোম যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে; সুগন্ধগুণযুক্ত ধূপ সাজি যি পিতৃভক্তিত পৰায়ণ থাকে।

Verse 44

लभते च सुशर्माणि इह चामुत्र चोभयोः / दद्यादेवं पितृभ्यास्तु नित्यमेव ह्यतन्द्रितः

যি মানুহে অলসতা ত্যাগ কৰি নিত্য এইদৰে পিতৃসকললৈ দান কৰে, সি ইহলোক আৰু পৰলোক—উভয়তে মঙ্গল আৰু সুখ লাভ কৰে।

Verse 45

दीपं पितृभ्यः प्रयतः सदा यस्तु प्रयच्छति / गतिं चाप्रतिमं चक्षुस्तस्मात्सलभते शुभम्

যি শুচিভাৱে সদায় পিতৃসকলৰ বাবে দীপ অৰ্পণ কৰে, সি অতুল গতি আৰু দিব্য দৃষ্টি লাভ কৰে; সেয়ে তাৰ ভাগ্যত শুভ ফল হয়।

Verse 46

तेजसा यशसा चैव कान्त्या चापि बलेन च / भुवि प्रकाशो भवति ब्राजते च त्रिविष्टपे

তেজ, যশ, কান্তি আৰু বলৰ দ্বাৰা সি পৃথিৱীত দীপ্তিমান হয় আৰু ত্ৰিবিষ্টপ (স্বৰ্গ) তেও উজ্জ্বলভাৱে শোভা পায়।

Verse 47

अप्सरोभिः परिवृतो विमानाग्रे च मोदते / गन्धपुष्पैश्च धूपैश्व जपाहुतिभिरेव च

অপ্সৰাসকলৰ দ্বাৰা পৰিবেষ্টিত হৈ সি বিমানৰ অগ্ৰভাগত আনন্দ কৰে; সুগন্ধ, পুষ্প, ধূপ আৰু জপ-আহুতিতেও সি তৃপ্ত হয়।

Verse 48

फलमूलनमस्कारैः पितॄणां प्रयतः शुचिः / पूजां कृत्वा द्विजान्पश्चात्पूजयेदन्नसंपदा

শুচি আৰু সংযত হৈ ফল, মূল আৰু নমস্কাৰে পিতৃসকলৰ পূজা কৰিব লাগে; তাৰ পিছত দ্বিজসকলক পূজি অন্ন-সম্পদেৰে তেওঁলোকক সৎকাৰ কৰিব লাগে।

Verse 49

श्राद्धकालेषु नियतं वायुभूताः पितामहाः / आविशन्ति द्विजाञ्छ्रेष्ठांस्तस्मादेतद्ब्रवीमि ते

শ্ৰাদ্ধকালত পিতামহসকল বায়ুৰূপ ধৰি নিয়তভাৱে শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকলৰ ভিতৰত প্ৰৱেশ কৰে; সেয়ে মই তোমাক এই কথা কওঁ।

Verse 50

वस्त्रै रत्नप्रदानैश्च भक्ष्यैः पेयैस्तथैव च / गोभिरश्वैस्तथा ग्रामैः पूजयेद्द्विजसत्तमान्

বস্ত্ৰ, ৰত্নদান, ভক্ষ্য-পেয়, আৰু গৰু, ঘোঁৰা তথা গাঁও আদি দ্বাৰা শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকলক পূজা কৰিব লাগে।

Verse 51

भवन्ति पितरः प्रीताः पूजितेषु द्विजातिषु / तस्माद्यत्नेन विधिवत्पूजयेत द्विजान्सदा

দ্বিজসকল পূজিত হ’লে পিতৃসকল প্ৰসন্ন হয়; সেয়ে যত্নে আৰু বিধিমতে সদায় দ্বিজসকলক পূজা কৰিব লাগে।

Verse 52

सव्योत्तराभ्यां पाणिभ्यां कुर्यादुल्लेखनं द्विजाः / प्रोक्षणं च ततः कुर्याच्छ्राद्धकर्मण्यतन्द्रितः

দ্বিজে বাঁও আৰু সোঁ—দুয়োটা হাতে উল্লেখন কৰিব লাগে; তাৰ পিছত শ্ৰাদ্ধকৰ্মত অলস নোহোৱাকৈ প্ৰোক্ষণো কৰিব লাগে।

Verse 53

दर्भान्पिण्डांस्तथा भक्ष्यान्पुष्पाणि विविधानि च / गन्धदानमलङ्कारमेकैकं निर्वपेद् बुधः

দৰ্ভা, পিণ্ড, ভক্ষ্য, নানা পুষ্প, গন্ধদান আৰু অলংকাৰ—এই সকলো বুধজনে একে একে নিবেদন কৰিব লাগে।

Verse 54

पेषयित्वाञ्जनं सम्यग्विश्वेषामुत्तरोत्तरम् / अभ्यङ्गं दर्भविञ्जूलैस्त्रिभिः कुर्याद्यथाविधि

অঞ্জন ভালদৰে পিহি বিশ্বেদেৱসকলৰ বাবে ক্ৰমে ক্ৰমে বিধিপূৰ্বক কৰ্ম কৰিব। তাৰ পিছত দৰ্ভৰ তিনিটা গুচ্ছৰে যথাবিধি অভ্যংগ কৰিব।

Verse 55

अपसव्यं वितृभयश्च दद्यादञ्जनमुत्तमम् / निपात्य जानु सर्वेषां वस्त्रार्थं सूत्रमेव वा

অপসব্য হৈ ভয়-নিবাৰণৰ ক্ৰিয়া কৰি উত্তম অঞ্জন দিব। তাৰ পিছত সকলোৰে আগত হাঁটু পাতি বস্ত্ৰাৰ্থে সূতা বা কেৱল সূতাই দিব।

Verse 56

खण्डनं प्रोक्षणं चैव तथैवोल्लेखनं द्विजः / सकृद्देवपितॄणां स्यात्पितॄणां त्रिभिरुच्यते

দ্বিজে খণ্ডন, প্ৰোক্ষণ আৰু তেনেদৰে উল্লেখন কৰিব। দেৱ-পিতৃসকলৰ বাবে একবাৰেই, আৰু পিতৃসকলৰ বাবে তিনিবাৰ বুলি কোৱা হৈছে।

Verse 57

एकं पवित्रं हस्तेन पितॄनसर्वान्सकृत्सकृत् / चैलमन्त्रेण पिण्डेभ्यो दत्त्वादर्शाञ्जिने हि तम्

হাতে এটা পবিত্ৰ (কুশ-ৱলয়) ধৰি সকলো পিতৃক পুনঃপুনঃ স্পৰ্শ কৰিব। তাৰ পিছত ‘চৈল-মন্ত্ৰ’ উচ্চাৰি পিণ্ডসমূহত দান কৰি, তাক দৰ্শাঞ্জলিত স্থাপন কৰিব।

Verse 58

सदा सर्पिस्तिलैर्युक्तांस्त्रीन्पिण्डान्निर्वपेद्भुवि / जानु कृत्वा तथा सव्यं भूमौ पितृपरायणः

পিতৃপৰায়ণ হৈ ঘিউ আৰু তিলযুক্ত তিনিটা পিণ্ড সদায় ভূমিত নিবেদন কৰিব। তাৰ পিছত হাঁটু পাতি সব্যভাৱে ভূমিত বিধি সম্পন্ন কৰিব।

Verse 59

पितॄन्पितामहांश्चैव तथैव प्रपितामहान् / आहूय च पितॄन्प्राञ्चः पितृतीर्थेन यत्नतः

পিতা, পিতামহ আৰু প্ৰপিতামহ—এই পিতৃসকলক পূৰ্বমুখ হৈ পিতৃতীৰ্থে যত্নসহ আৱাহন কৰিব।

Verse 60

पिण्डान्परिक्षिपेत्सम्यगपसव्यमतन्द्रितः / अन्नाद्यैरेव मुख्यैश्चभक्ष्यैश्चैव पृथग्विधैः

অলসতা নকৰাকৈ অপসব্যভাৱে পিণ্ডসমূহ বিধিমতে স্থাপন কৰি, মুখ্য অন্নাদি আৰু নানা ভক্ষ্য অৰ্পণ কৰিব।

Verse 61

पृथङ्मातामहानां तु केचिदिच्छन्ति मानवाः / त्रीन्पिण्डानानुपूर्व्येण सांगुष्ठान्पुष्टिवर्द्धनान्

কিছুমান মানুহে মাতামহসকলৰ বাবে পৃথক পিণ্ড বিচাৰে; তেওঁলোকে ক্ৰমে অঙ্গুষ্ঠ-প্ৰমাণ, পুষ্টিবৰ্ধক তিনিটা পিণ্ড অৰ্পণ কৰে।

Verse 62

जान्वन्तराभ्यां यत्नेन पिण्डान्दद्याद्यथाक्रमम् / सव्योत्तराभ्यां पाणिभ्यां धारार्थं मन्त्रमुच्चरन्

দুয়োটা হাঁটুৰ মাজত যত্নসহ ক্ৰমে পিণ্ড দিব; আৰু সব্যোত্তৰা দুয়ো হাতে ধৰি মন্ত্ৰ উচ্চাৰণ কৰিব।

Verse 63

नमो वः पितरः शोषायेति सर्वमतन्द्रितः / दक्षिणस्यां तु पाणिभ्यां प्रथमं पिण्डमुत्सृजेत्

‘নমো বঃ পিতৰঃ শোষায়’ বুলি অলসতা নকৰাকৈ সকলো মন্ত্ৰ উচ্চাৰণ কৰি, সোঁ হাতে প্ৰথম পিণ্ড অৰ্পণ কৰিব।

Verse 64

नमो वः पितरः सौम्यः पठन्नेवमतन्द्रितः / सव्योत्तराभ्यां पाणिभ्यां धर्मेर्ऽधं समतन्द्रितः

হে পিতৃগণ, আপোনালোকক নমস্কাৰ। সৌম্য ব্যক্তি এইদৰে মন্ত্ৰ পাঠ কৰি অলসতা নকৰিব; বাঁও আৰু ওপৰলৈ উঠোৱা দুয়ো হাতৰে ধৰ্মকর্মত অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিব।

Verse 65

उलूखलस्य लेखायामुदपात्रावसेचनम् / क्षौमं सूत्रं नवं दद्याच्छाणं कार्पासकं तथा

উলূখলৰ ৰেখাত জলপাত্ৰৰ পৰা জল ছিটাব। তাৰ পিছত নতুন ক্ষৌম-সূত্ৰ, তদ্ৰূপ শণ আৰু কাৰ্পাস (কপাহ) সূত্ৰ দান কৰিব।

Verse 66

पत्रोर्णं पट्टसूत्रं च कौशेयं परिवर्जयेत् / वर्जयेद्यक्षणं यज्ञे यद्यप्यहतवस्त्रजाम्

পত্রোর্ণ, পট্ট-সূত্ৰ আৰু কৌশেয় (ৰেচম) পৰিহাৰ কৰিব। যজ্ঞত এইবোৰ বর্জন কৰিব, যদিও সেয়া নতুন আৰু নধোৱা বস্ত্ৰজাত হয়।

Verse 67

न प्रीणन्ति तथैतानि दातु श्चाप्यहितं भवेत् / श्रेष्ठमाहुस्त्रिककुदमञ्जनं नित्यमेव च

এইবোৰে তেনেদৰে সন্তুষ্ট নকৰে, আৰু দাতাৰ বাবেও অকল্যাণকৰ হ’ব পাৰে। শ্ৰেষ্ঠ বুলি কোৱা হৈছে—ত্রিককুদ অঞ্জন, আৰু সেয়া নিত্যই।

Verse 68

कृष्णेभ्यश्च तेलैस्तैलं यत्नात्सुपरिरक्षितम् / चन्दनागुरुणी चोभे तमालोशीरपद्मकम्

কৃষ্ণসকল (শ্যাম দেব/পিতৃ)ৰ বাবে তেলসমূহৰ ভিতৰত যত্নে ভালদৰে সংৰক্ষিত তেল দান কৰিব। লগতে চন্দন আৰু অগৰু—উভয়; আৰু তমাল, উশীৰ আৰু পদ্মকো।

Verse 69

धूपश्च गुग्गलः श्रेष्टस्तुरुष्कः श्वेत एव च / शुक्लाः सुमनसः श्रेष्ठास्तथा पद्मोत्पलानि च

ধূপৰ মাজত গুগ্গুলু শ্ৰেষ্ঠ, আৰু শ্বেত তুৰুষ্কো। শ্বেত সুমন ফুল শ্ৰেষ্ঠ; তদুপৰি পদ্ম আৰু উৎপলো।

Verse 70

गन्धरूपोपपन्नानि चारण्यानि च कृत्स्नशः / तथा हि सुमना नाडीरूपिकास्मकुरण्डिका

গন্ধ আৰু ৰূপে সমৃদ্ধ সকলো প্ৰকাৰৰ অৰণ্য-পুষ্পো। তদুপৰি সুমনা, নাড়ীৰূপিকা আৰু অসমকুৰণ্ডিকাও।

Verse 71

पुष्पाणि वर्जनीयानि श्राद्धकर्मणि नित्यशः / यथा गन्धादपेतानि चोग्रगन्धानि यानि च

শ্ৰাদ্ধকৰ্মত সদায় কিছুমান ফুল বর্জনীয়—যেনে যিবোৰত গন্ধ নাই, আৰু যিবোৰৰ গন্ধ অতি তীব্ৰ।

Verse 72

वर्जनीयानि पुष्पाणि पुष्टिमन्विच्चता सदा / द्विजातयो यथोद्दिष्टा नियताः स्युरुदङ्मुखाः

পুষ্টি কামনাকাৰীয়ে সদায় বর্জনীয় ফুল পৰিহাৰ কৰিব লাগে। আৰু যিদৰে নিৰ্দেশ আছে, দ্বিজসকলে নিয়মে উত্তৰমুখ হৈ থাকিব।

Verse 73

पूजयेद्यजमानस्तु विधिवद्यक्षिणामुखः / तेषामभिमुखो दद्याद्दर्भत्पिण्डांश्च यत्नतः

যজমানে বিধিমতে দক্ষিণমুখ হৈ পূজা কৰিব। আৰু তেওঁলোকৰ সন্মুখত যত্নে দৰ্ভসহ পিণ্ড অৰ্পণ কৰিব।

Verse 74

अनेन विधिना साक्षादर्चिताः स्युः पितामहाः / हरिता वै स पिञ्जालाः पुष्टाः स्निग्धाः समाहिताः

এই বিধিৰে পিতামহসকল (পূৰ্বপুৰুষ) সাক্ষাৎ পূজিত হয়। তেওঁলোক সেউজ-হালধীয়া বৰ্ণৰ, পুষ্ট, স্নিগ্ধ আৰু সমাহিতচিত্ত হৈ প্ৰসন্ন হয়।

Verse 75

रत्निमात्राः प्रमाणेन वितृतीर्थेन संस्मृताः / उपमूले तथा नीला विष्टरार्थं कुशोत्तमाः

ৰত্নিমাত্ৰ (হাতৰ প্ৰস্থ) প্ৰমাণে, ‘বিতৃতীৰ্থ’ ৰূপে স্মৰণীয়। মূলৰ ওচৰত নীলবৰ্ণ হওক; বিস্তাৰৰ বাবে উত্তম কুশ ব্যৱহাৰ হওক।

Verse 76

तथा श्यामाकनीवारा दूर्वा च समुदाहृता / पूर्वं कीर्त्तिमतां श्रेष्ठो बभूवाश्वः प्रजापतिः

তদ্ৰূপ শ্যামাক, নীবার আৰু দূৰ্বাও উল্লেখিত। পূৰ্বকালত কীৰ্তিমানসকলৰ মাজত শ্ৰেষ্ঠ ‘অশ্ব’ নামৰ প্ৰজাপতি আছিল।

Verse 77

तस्य बाला निपतिता भूमौ काशत्वामागताः / तस्माद्देयाः सदा काशाः श्राद्धकर्मसु पूजिताः

তেওঁৰ লোম মাটিত পৰি কাশঘাঁহলৈ পৰিণত হ’ল। সেয়ে শ্ৰাদ্ধকৰ্মত পূজিত কাশ সদায় দানযোগ্য।

Verse 78

पिण्डनिर्वपणं तेषु कर्त्तव्यं भूतिमिच्छता / प्रजाः पुष्टिद्युतिप्रज्ञाकीर्त्तिकान्तिसमन्विताः

যি কল্যাণ (ভূতি) কামনা কৰে, তেওঁ তাত পিণ্ড-নিৰ্বপণ নিশ্চয় কৰিব লাগে। তেতিয়া প্ৰজা পুষ্টি, দ্যুতি, প্ৰজ্ঞা, কীৰ্তি আৰু কান্তিৰে সমন্বিত হয়।

Verse 79

भवन्ति रुचिरा नित्यं विपाप्मानो ऽघवर्जिताः / सकृदेवास्तरेद्यर्भान्पिण्डार्थे दक्षिणामुखः

তেওঁলোক সদায় মনোৰম, পাপহীন আৰু অঘবর্জিত হয়। পিণ্ডাৰ্থে দক্ষিণমুখ হৈ একবাৰ কুশাদি পাথৰিব লাগে।

Verse 80

प्राग्दक्षिणाग्रान्नियतो विधि चाप्यत्र वक्ष्यति / न दीनो नापि वा क्रुद्धो न चैवान्यमना नरः / एकत्र चाधाय मनः श्राद्धं कुर्यात्समाहितः

ইয়াত বিধি এই যে কুশৰ অগ্ৰ পূৰ্ব-দক্ষিণ দিশালৈ নিয়ত থাকিব। মানুহ দীন নহয়, ক্ৰুদ্ধ নহয়, অন্যমনা নহয়; একাগ্ৰ হৈ শ্রাদ্ধ কৰিব।

Verse 81

निहन्मि सर्वं यदमेध्यवद्भवेद्धतश्च सर्वे सुरदानवा मया / रक्षांसि यक्षाः सपिशाचसंघा हता मया यातुधानाश्च सर्वे

যি কিছু অপবিত্ৰতাৰ দৰে, মই সেয়া সকলো ধ্বংস কৰোঁ; মোৰ দ্বাৰা দেৱবিৰোধী দানৱসকল নিহত হৈছে। ৰাক্ষস, যক্ষ, পিশাচ-সংঘ আৰু সকলো যাতুধান মোৰ দ্বাৰা সংহৃত।

Verse 82

एतेन मन्त्रेण तु संयतात्मा तां वै वेदिं सकृदुल्लिख्य धीरः / शिवां हि बुद्धिं ध्रुवमिच्छमानः क्षिपेद्द्विचातिर्दिशमुत्तरां गतः

এই মন্ত্ৰে সংযতচিত্ত ধীৰ ব্যক্তি সেই বেদী একবাৰ উল্লিখিত কৰি, শিৱময় স্থিৰ বুদ্ধি কামনা কৰি, উত্তৰ দিশলৈ গৈ দুবাৰ ছিটিয়াব।

Verse 83

एवं पित्र्यं दृष्टमन्त्रं हि यस्यतस्यासुरा वर्जयन्तीह सर्वे / यस्मिन्देशे पठ्यते मन्त्र एष तं वै देशं राक्षसा वर्जयन्ति

যাৰ ওচৰত এই পিতৃসম্বন্ধীয় সিদ্ধ মন্ত্ৰ আছে, তাক ইয়াত সকলো অসুৰ এৰি যায়। যি দেশত এই মন্ত্ৰ পাঠ কৰা হয়, সেই দেশক ৰাক্ষসেও বর্জন কৰে।

Verse 84

अन्नप्रकारानशुचीनसाधून्संवीक्षते नो स्पृशंश्वापि दद्यात् / पवित्रपाणिश्च भवेन्न वा हि यः पुमान्न कार्यस्य फलं समश्नुते

অশুচি আৰু অনুপযুক্ত অন্নৰ প্ৰকাৰ নাচাব, নাছোঁব; কুকুৰকো নেদিব। হাত পবিত্ৰ ৰাখিব; যি তেনে নকৰে, সি কৰ্মফল নাপায়।

Verse 85

अनेन विधिना नित्यं श्राद्धं कुर्याद्धि यः सदा / मनसा काङ्क्षते यद्यत्तत्तद्यद्युः पितमहाः

যি এই বিধি অনুসাৰে সদায় নিত্য শ্ৰাদ্ধ কৰে, সি মনে যি যি কামনা কৰে, পিতামহসকলে সেই সকলো দান কৰে।

Verse 86

पितरो हृष्टमनसो रक्षांसि विमनांसि च / भवन्त्येवं कृते श्राद्धे नित्यमेव प्रयत्नतः

এইদৰে যত্নসহ নিত্য শ্ৰাদ্ধ কৰিলে পিতৃসকল আনন্দিত হয়, আৰু ৰাক্ষসসকল বিমনা হয়।

Verse 87

शूद्राः श्राद्धेष्वविक्षीरं बल्वजा उपलास्तथा / विरणाश्चोतुवालाश्च लड्वा वर्ज्याश्च नित्यशः

শ্ৰাদ্ধত শূদ্ৰ, নাছাঁকা গাখীৰ, বল্বজা, উপলা, বিরণ, ওতুৱাল আৰু লাড্ডু—এইবোৰ সদায় বর্জনীয়।

Verse 88

एवमादीन्ययज्ञानि तृणानि परिवर्जयेत् / अञ्जनाभ्यजनं गन्धान्सूत्रप्रणयनं तथा

এইদৰে অযজ্ঞীয় তৃণ আদি বর্জন কৰিব; লগতে অঞ্জন লগোৱা, তেল-মৰ্দন, সুগন্ধ ব্যৱহাৰ আৰু সূত্ৰ (যজ্ঞোপবীত) ধাৰণো (সেই সময়ত) বর্জ্য।

Verse 89

काशेः पुनर्भवैः कार्यमश्वमेधफलं लभेत् / काशाः पुनर्भवा ये च बर्हिणो ह्युपबर्हिणः

কাশীত পুনৰ্জন্ম হ’লে অশ্বমেধ যজ্ঞৰ ফল লাভ হয়। কাশীৰ পুনৰ্ভৱসকলক বৰ্হিণ আৰু উপবৰ্হিণ বুলি কোৱা হয়।

Verse 90

इत्येते पितरो देवा देवाश्च पितरः पुनः / पुष्पगन्धविभूषाणामेष मन्त्र उदाहृतः

এইদৰে পিতৃসকলেই দেৱ, আৰু দেৱসকলো পুনৰ পিতৃ। পুষ্প-গন্ধ-অলংকাৰ অৰ্পণৰ এই মন্ত্র উচ্চাৰিত হ’ল।

Verse 91

आहृत्य दक्षिणाग्निं तु होमार्थं वै प्रयत्नतः / अन्यार्थे लौकिकं वापि जुहुयात्कर्मसिद्धये

হোমৰ বাবে যত্নসহ দাক্ষিণাগ্নি আনি স্থাপন কৰিব লাগে। অন্য কামতো কৰ্মসিদ্ধিৰ বাবে লৌকিক অগ্নিত আহুতি দিব পাৰি।

Verse 92

अन्तर्विधाय समिधस्ततो दीप्तो विधीयते / समाहितेन मनसा प्रणीयाग्निं समन्ततः

সমিধা ভিতৰত থৈ তাৰ পিছত অগ্নি প্ৰজ্বলিত কৰা হয়। একাগ্ৰ মনেৰে অগ্নিক চাৰিওফালে বিধিমতে পৰিচালনা কৰিব লাগে।

Verse 93

अग्नये कव्यवाहाय स्वधा अङ्गिरसे नमः / सोमाय वै पितृमते स्वधा अङ्गिरसे पुनः

কব্যৱাহ অগ্নিক স্বধাসহ নমস্কাৰ—অঙ্গিৰসলৈ নমঃ। পিতৃমতি সোমকো স্বধাসহ নমস্কাৰ—অঙ্গিৰসলৈ পুনৰ নমঃ।

Verse 94

यमाय वैवस्वतये स्वधानम इति ध्रुवम् / इत्येते होममन्त्रास्तु त्रयाणामनुपूर्वशः

যম বৈৱস্বতলৈ ‘স্বধানম্’—ই নিশ্চিত; এইবোৰ তিনিজনৰ বাবে ক্ৰম অনুসাৰে হোমমন্ত্ৰ।

Verse 95

दक्षिणेनाग्नये नित्यं सोमायोत्तरतस्तथा / एतयोरन्तरे नित्यं जुहुयाद्वै विवस्वते

দক্ষিণে অগ্নিলৈ নিত্য আৰু উত্তৰে সোমলৈ তদ্ৰূপ; এই দুয়োৰ মাজত নিত্য বিবস্বতলৈ আহুতি দিব লাগে।

Verse 96

उपहारः स्वधाकारस्तथैवोल्लेखनं च यत् / होमजप्ये नमस्कारः प्रोक्षणं च विशेषतः

উপহাৰ, ‘স্বধা’ উচ্চাৰণ, আৰু উল্লেখন; হোম-জপত নমস্কাৰ, আৰু বিশেষকৈ প্ৰোক্ষণ—এই সকলো বিধি।

Verse 97

बहुहव्येन्धने चाग्नौ सुसमिद्धे तथैव च / अञ्जनाब्यञ्जनं चैव पिण्डनिर्वपणं तथा

বহু হব্য আৰু ইন্ধনেৰে সমৃদ্ধ, সুজ্বলিত অগ্নিত; অঞ্জন-ব্যঞ্জন আৰু পিণ্ড-নিৰ্বপণো তদ্ৰূপ কৰিব লাগে।

Verse 98

अश्वमेधफलं चैतत्समिद्धे यत्कृतं द्विजैः / क्रिया सर्वा यथोद्दिष्टाः प्रयत्नेन समाचरेत्

সমিদ্ধ অগ্নিত দ্বিজসকলে কৰা এই কৰ্ম অশ্বমেধৰ ফল প্ৰদান কৰে; সেয়ে নিৰ্দেশিত সকলো ক্ৰিয়া প্ৰচেষ্টাৰে আচৰণ কৰিব লাগে।

Verse 99

बहुहव्येन्धने चाग्नौ सुसमिद्धे विशेषतः / विधूमे लेलिहाने च होतव्यं कर्मसिद्धये

বহু হব্য-ইন্ধনে বিশেষকৈ সুসমিদ্ধ, ধোঁৱাহীন আৰু লেলিহান অগ্নিত কৰ্মসিদ্ধিৰ বাবে হোম কৰা উচিত।

Verse 100

अप्रबुद्धे समिद्धे वा जुहुयाद्यो हुताशने / यजमानो भवे दन्धः सो ऽमुत्रेति हि नः श्रुतम्

যি অপ্রবুদ্ধ বা কেৱল সুলগি থকা হুতাশনত আহুতি দিয়ে, সেই যজমান দীন-মূঢ় হয়; পৰলোকে তাৰ পতন ঘটে—এমনেই আমি শুনিছোঁ।

Verse 101

अल्पेन्धनो वा रूक्षो ऽग्निर्वस्फुलिङ्गश्च सर्वशः / ज्वालाधूमापसव्यश्च स तु वह्निरसिद्धये

যি অগ্নিত ইন্ধন অলপ, যি ৰূক্ষ, চাৰিওফালে স্ফুলিঙ্গ ছিটায়, আৰু যাৰ জ্বালা-ধোঁৱা বাওঁফালে (অপসব্য) ঘূৰে—সেই অগ্নি সিদ্ধিৰ বাবে নহয়।

Verse 102

दुर्गन्धश्चैव नीलश्च कृष्णश्चैव विशेषतः / भूमिं वगाहते यत्र तत्र विद्यात्पराभवत्

যদি অগ্নি দুৰ্গন্ধযুক্ত, নীল বা বিশেষকৈ ক’লা হয়, আৰু য’ত সি মাটিৰ ভিতৰলৈ ডুবি যোৱা যেন লাগে—তাত পৰাভৱ, অৰ্থাৎ অশুভ ফল, বুজিব লাগে।

Verse 103

अर्चिष्मान् पिण्डितशिखः सर्प्पिकाञ्जनसन्निभः / स्निग्धः प्रदक्षिणश्चैव वह्निः स्यात्कार्यसिद्धये

যি অগ্নি দীপ্তিমান, ঘন শিখাযুক্ত, ঘৃত-মিশ্ৰিত অঞ্জনৰ দৰে উজ্জ্বল, স্নিগ্ধ আৰু প্ৰদক্ষিণ (সোঁফালে) গতি সম্পন্ন—সেই অগ্নি কাৰ্যসিদ্ধি দিয়ে।

Verse 104

नरनारीगणेभ्यश्च पूजां प्राप्नोति शाश्वतीम् / अक्षयं पूजितास्तेन भवन्ति पितरो ऽग्नयः

সেয়ে নৰ-নাৰীৰ সমষ্টিৰ পৰা চিৰন্তন পূজা লাভ কৰে; তাৰ দ্বাৰা পূজিত পিতৃগণ আৰু অগ্নিদেৱ অক্ষয় ফলদাতা হয়।

Verse 105

बिल्वोदुंबरपत्राणि फलानि समिधस्तथा / श्राद्धे महापवित्राणि मेध्यानि च विशेषतः

বিল্ব আৰু উদুম্বৰ পাত, ফল আৰু সমিধা—শ্ৰাদ্ধত এইবোৰ মহাপবিত্ৰ আৰু বিশেষকৈ শুদ্ধিকাৰক বুলি গণ্য।

Verse 106

पवित्रं च द्विजश्रेष्ठाः शुद्धये जन्मकर्मणाम् / पात्रेषु फलमुद्दिष्टं यन्मया श्राद्धकर्मणि

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল! জন্ম-কর্মৰ শুদ্ধিৰ বাবে পবিত্ৰ দ্ৰব্য আৰু পাত্ৰত অৰ্পণীয় ফল—এইবোৰ মই শ্ৰাদ্ধকর্মত নিৰ্দিষ্ট কৰিছোঁ।

Verse 107

तदेव कृत्स्नं विज्ञेयं समित्सु च यथाक्रमम् / कृत्वा समाहितं चित्तमाग्नेयं वै करोम्यहम्

সেই একে বিষয় সমিধাতো ক্ৰম অনুসাৰে সম্পূৰ্ণকৈ জানিব লাগে; চিত্ত একাগ্ৰ কৰি মই অগ্নেয় বিধি পালন কৰোঁ।

Verse 108

अनुज्ञातः कुरुष्वेति तथैव द्विजसत्तमैः / घृतमादाय पात्रे च जुहुयाद्धव्यवाहने

দ্বিজসত্তমসকলে ‘কৰ’ বুলি অনুমতি দিলে, পাত্ৰত ঘৃত লৈ হব্যবাহন অগ্নিত আহুতি দিব লাগে।

Verse 109

पलाशप्लक्षन्यग्रोधप्लक्षाश्वत्थविकङ्कताः / उदुंबरस्तथाबिल्वश्चन्दनो यज्ञियाश्च ये

পলাশ, প্লক্ষ, ন্যগ্ৰোধ (বট), প্লক্ষ, অশ্বত্থ, বিকঙ্কট, উদুম্বৰ, বিল্ব, চন্দন আৰু যি যি যজ্ঞোপযোগী বৃক্ষ আছে।

Verse 110

सरलो देवदारुश्च शालश्च कदिरस्तथा / समिदर्थे प्रशस्ताः स्युरेते वृक्षा विशेषतः

সৰল, দেৱদাৰু, শাল আৰু খদিৰ—এই বৃক্ষসমূহ বিশেষকৈ সমিধাৰ বাবে প্ৰশংসিত।

Verse 111

ग्राम्याः कण्टकिनश्चैव याज्ञिया ये च केचन / पूजिताः समिदर्थं ते पितॄणां वचनं यथा

গ্ৰাম্য, কণ্টকযুক্ত আৰু যি কোনো যাজ্ঞিক বৃক্ষ—সমিধাৰ বাবে সিহঁত পিতৃসকলৰ বচন অনুসাৰে পূজিত।

Verse 112

समिद्भिः षट्फलेयाभिर्जुहुयाद्यो हुताशनम् / फलं यत्कर्मणस्तस्य तन्मे निगदतः शृणु

যি জনে ষট্ফলেয়া সমিধাৰে হুতাশনত আহুতি দিয়ে, তাৰ কৰ্মফল কি—মোৰ কথাৰ পৰা শুনা।

Verse 113

अक्षयं सर्वकामीयमश्वमेधफलं हि तत् / श्लेष्मान्तको नक्तमालः कपित्थः शाल्मलिस्तथा

সেই ফল অক্ষয়, সৰ্বকামনা-প্ৰদ; সঁচাকৈয়ে সি অশ্বমেধফলৰ সমান। (সমিধা:) শ্লেষ্মান্তক, নক্তমাল, কপিত্থ আৰু শাল্মলি।

Verse 114

नीपो विभीतकश्चैव श्राद्धकर्मणि गर्हिताः / चिरबिल्वस्तथा कोलस्तिदुकः श्राद्धकर्मणि

শ্ৰাদ্ধকর্মত নীপ আৰু বিভীতক নিন্দিত; তেনেদৰে চিৰবিল্ব, কোল আৰু তিদুকো শ্ৰাদ্ধত বর্জ্য।

Verse 115

बल्वजः कोविदारश्च वर्जनीयाः समन्ततः / शकुनानां निवासांश्च वर्जयेत महीरुहान्

বল্বজ আৰু কোবিদাৰ সকলোফালৰ পৰা বর্জনীয়; আৰু যিবোৰ মহীৰুহত পখীৰ বাস, সেয়াও এৰাই চলিব লাগে।

Verse 116

अन्यांश्चैवंविधान्सर्वान्नयज्ञीयांश्च वर्जयेत् / स्वधेति चैव मन्त्राणां पितॄणां वचनं यथा / स्वाहेति चैव देवानां यज्ञकर्मण्युदाहृतम्

এইদৰে অন্য সকলো অযজ্ঞীয় বস্তু বর্জন কৰিব লাগে। পিতৃমন্ত্ৰত ‘স্বধা’ শব্দ, আৰু দেৱতাৰ যজ্ঞকর্মত ‘স্বাহা’ শব্দ উচ্চাৰিত হয়।