Sutra 30
Devanagari script
क्षीणाः पीडनोच्छेदनभयात्सद्यः संधिं युद्धं निष्पतनं वा रोचयन्ते ॥ कZ_०७.५.३० ॥
Transliteration
kṣīṇāḥ pīḍanocchedanabhayāt sadyaḥ saṃdhiṃ yuddhaṃ niṣpatanaṃ vā rocayante
Translation
ক্ষীণ অঙ্গসমূহ পীড়ন আৰু উচ্ছেদনৰ ভয়ত সত্ত্বৰেই সন্ধি, যুদ্ধ বা হঠাৎ বিচ্ছিন্ন হৈ পলাই যোৱা—ইয়াৰ কোনো এটা পছন্দ কৰে।
Word by Word
क्षीणाःweakened / depleted (persons/forces)
क्षीणाः:
TypeAdjective
Rootक्षी
Formप्रथमा बहुवचनम्, पुंलिङ्गम् (विशेष्यः—जनाः/अमात्याः/सैन्याः इत्यादि सन्दर्भे) ; भूतकृदन्त-प्रयोगः (क्त/क्तिन्-भावः), ‘क्षीण’ = depleted/weak
पीडन-उच्छेदन-भयात्from fear of oppression and extermination
पीडन-उच्छेदन-भयात्:
TypeNoun (ablative phrase)
Rootभि
Form‘भय’ शब्दः पञ्चमी एकवचनम् (नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग-प्रयोगः); समासे पूर्वपदद्वयम् ‘पीडन’ (कृदन्त-नपुं.) + ‘उच्छेदन’ (कृदन्त-नपुं.) ; अर्थः—पीडनस्य उच्छेदनस्य च भयम्, तस्मात्
सद्यःimmediately / at once
सद्यः:
TypeIndeclinable
Rootसद्यस्
Formअव्ययम्; कालवाचकः
सन्धिम्peace / treaty
सन्धिम्:
TypeNoun
Rootसन्धि
Formद्वितीया एकवचनम्, पुंलिङ्गम्; (राजनीतौ) षाड्गुण्य-प्रयोगः
युद्धम्war
युद्धम्:
TypeNoun
Rootयुध्
Formद्वितीया एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गम्
निष्पतनम्a sudden sortie / rushing out (to attack or escape)
निष्पतनम्:
TypeNoun (action noun)
Rootपत्
Formद्वितीया एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गम्; उपसर्गः ‘निस्/निः’ + √पत्; भाववाचक-नाम
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formअव्ययम्; विकल्पार्थक-समुच्चयः
रोचयन्तेthey choose / they prefer / they opt for
रोचयन्ते:
TypeVerb
Rootरुच्
Formलट् लकारः, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; आत्मनेपदम्; णिच्-प्रयोगः (causative) √रुच् → रोचयति/रोचयते = ‘to cause to be pleasing/choose/approve’
FAQs
Under depletion and fear, actors seek immediate, high-impact exits—peace-at-any-cost, reckless war, or abandonment—rather than calibrated strategy.