Sutra 8
Devanagari script
प्रकाशकूटतूष्णीं युद्धदुर्गलम्भोपायैरमित्रप्रग्रहणमिति दण्डमाचरेत् ॥ कZ_०७.१६.०८ ॥
Transliteration
prakāśakūṭatūṣṇīṃ yuddha-durga-lambha-upāyair amitra-pragrahaṇam iti daṇḍam ācaret
Translation
সেই দণ্ডনীতি (বলপ্ৰয়োগ) এইদৰে আচৰণ কৰিব: শত্রুক প্ৰকাশ্যে, গোপনে বা নীৰৱে—যুদ্ধ, দুৰ্গ দখল আৰু দুৰ্গ/ঘাঁটি লাভৰ অন্যান্য উপায়েৰে—ধৰি বশ কৰিব।
Word by Word
प्रकाशopenly; publicity; manifest (as a nominal base)
प्रकाश:
TypeNoun
Root√काश् (दीप्तौ)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्गरूपेण)
कूटdeception; a stratagem; fraudulent/secret (as a nominal base)
कूट:
TypeNoun
Rootकूट
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्गरूपेण)
तूष्णीम्silently; in silence
तूष्णीम्:
TypeIndeclinable
Rootतूष्णीम्
Formअव्यय; क्रियाविशेषण
युद्धbattle; war
युद्ध:
TypeNoun
Rootयुद्ध
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्गरूपेण)
दुर्गfort; stronghold
दुर्ग:
TypeNoun
Rootदुर्ग
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्गरूपेण)
लम्भobtaining; securing; acquisition
लम्भ:
TypeNoun
Root√लभ् (प्राप्तौ)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्गरूपेण); भाववाचक-प्रत्यय (लम्भ = प्राप्तिः)
उपायैःby means; by expedients/measures
उपायैः:
TypeNoun
Rootउपाय
Formपुंलिङ्ग; तृतीया बहुवचन
अमित्रenemy
अमित्र:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषसमासस्य पूर्वपदम्
प्रग्रहणम्seizure; capture; subjugation
प्रग्रहणम्:
TypeNoun
Root√ग्रह् (ग्रहणे)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; कर्मधारय/उपसर्गपूर्वक-भाववाचक (प्रग्रहण = ग्रहणक्रिया)
इतिthus; as follows
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
Formअव्यय; उद्धरण/निदर्शनार्थक
दण्डम्punishment; coercive force; the rod (state power)
दण्डम्:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन; कर्म
आचरेत्should practice/undertake; should apply
आचरेत्:
TypeVerb
Rootआ-√चर् (आचरणे)
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; एकवचन
Entities Mentioned
E
enemy (amitra)F
forts/strongholds (durga)FAQs
Prakāśa is declared/visible coercion; kūṭa is deceptive/covert coercion; tūṣṇīm is deniable, quiet pressure that avoids open escalation.
Strongholds anchor territory control, logistics, and deterrence; capturing them converts military success into durable governance.