Sutra 5
Devanagari script
वैदेहकानामेकरात्रमनुशयः कर्षकाणां त्रिरात्रं गोरक्षकाणां पञ्चरात्रम् ॥ कZ_०३.१५.०५ ॥
Transliteration
vaidehakānāmekarātramanuśayaḥ karṣakāṇāṃ trirātraṃ gorakṣakāṇāṃ pañcarātram
Translation
বৈদেহকসকলৰ বাবে অনুশয় (বাতিল/মন-সলনি) এক ৰাতি; কৃষকসকলৰ বাবে তিন ৰাতি; গোৰক্ষকসকলৰ বাবে পাঁচ ৰাতি।
Word by Word
वैदेहकानाम्of the vaidehakas (a class of traders/agents)
वैदेहकानाम्:
TypeNoun
Rootवैदेहक
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Genitive plural), पुंलिङ्ग (profession/agent noun)
एकरात्रम्for one night (one-day period)
एकरात्रम्:
TypeNoun
Rootएकरात्र
Formद्वितीया-एकवचनम् (Accusative singular), नपुंसकलिङ्ग; कालपरिमाण (measure of time)
अनुशयःthe prescribed period (of waiting/penance)
अनुशयः:
TypeNoun
Rootअनुशय
Formप्रथमा-एकवचनम् (Nominative singular), पुंलिङ्ग; विधेय (predicate noun)
कर्षकाणाम्of the cultivators (farmers)
कर्षकाणाम्:
TypeNoun
Rootकर्षक
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Genitive plural), पुंलिङ्ग
त्रिरात्रम्for three nights (three-day period)
त्रिरात्रम्:
TypeNoun
Rootत्रिरात्र
Formद्वितीया-एकवचनम् (Accusative singular), नपुंसकलिङ्ग; कालपरिमाण
गोरक्षकाणाम्of the cowherds/cattle-guards
गोरक्षकाणाम्:
TypeNoun
Rootगोरक्षक
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Genitive plural), पुंलिङ्ग
पञ्चरात्रम्for five nights (five-day period)
पञ्चरात्रम्:
TypeNoun
Rootपञ्चरात्र
Formद्वितीया-एकवचनम् (Accusative singular), नपुंसकलिङ्ग; कालपरिमाण
Entities Mentioned
V
vaidehakaK
karṣaka (cultivator)G
gorakṣaka (cowherd)FAQs
Kauṭilya calibrates rescission windows to practical constraints—mobility, perishability, and verification time—so that reversal is possible without destabilizing supply and credit.