Sutra 10
Devanagari script
अभ्यन्तरावग्रहं कृत्वा शून्यपालमनेकबलवर्गमनेकमुख्यं च स्थापयित्वा यायात् न वा यायात् ॥ कZ_०९.३.१० ॥
Transliteration
abhyantarāvagrahaṃ kṛtvā śūnyapālam aneka-bala-vargam aneka-mukhyaṃ ca sthāpayitvā yāyāt, na vā yāyāt
Translation
অভ্যন্তৰীণ নিয়ন্ত্ৰণৰ ব্যৱস্থা কৰি—নিজৰ অনুপস্থিতিত ৰাজধানীৰ বাবে এজন তত্ত্বাবধায়ক নিযুক্ত কৰি, আৰু বহু সেনাদল আৰু বহু মুখ্য বিষয়াক নিযুক্ত কৰি—সেই যাত্ৰা কৰিব পাৰে; নতুবা যাত্ৰা নকৰিব।
Word by Word
अभ्यन्तर-अवग्रहम्an internal blockade/containment measure
अभ्यन्तर-अवग्रहम्:
TypeNoun
Rootअवग्रह (√ग्रह्)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; कर्म (कृत्वा इत्यस्य)
कृत्वाhaving done / after making
कृत्वा:
TypeVerb
Root√कृ
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund); पूर्वकालिक क्रिया
शून्यपालम्a guard for an empty/cleared area
शून्यपालम्:
TypeNoun
Rootशून्यपाल
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; स्थापयित्वा इत्यस्य कर्म
अनेक-बल-वर्गम्many troop-detachments
अनेक-बल-वर्गम्:
TypeNoun
Rootवर्ग
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; (शून्यपालम् इत्यस्य विशेषण/समुच्चित कर्म)
अनेक-मुख्यम्many chiefs/leaders
अनेक-मुख्यम्:
TypeAdjective (used substantively)
Rootमुख्य
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; (शून्यपालम् इत्यस्य विशेषण/समुच्चित कर्म)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
स्थापयित्वाhaving stationed/posted (them)
स्थापयित्वा:
TypeVerb
Root√स्था (णिच्)
Formक्त्वान्त-अव्यय (causative gerund); ‘स्थापयति’ (caus.) = स्थापितं कृत्वा
यायात्he should go / he may proceed
यायात्:
TypeVerb
Root√या
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष; एकवचन
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेधार्थक-अव्यय
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्यय
यायात्he should go / he may proceed
यायात्:
TypeVerb
Root√या
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष; एकवचन (पुनरुक्ति: विकल्प-निर्देश)
Entities Mentioned
K
kingŚ
śūnyapāla (acting governor/regent)A
army detachmentsC
chief officersFAQs
Appoint an acting authority for the king’s absence and distribute power among multiple troop units and multiple senior officers to prevent capture of the state by a single faction.