मायामोह-प्रवर्तन, वेदमार्ग-बहिष्कार, तथा पाषण्ड-संसर्ग-दोषः
Māyāmoha’s Delusion, Rejection of the Vedic Path, and the Fault of Heretical Association
पतिव्रता महाभागा सत्यशौचदयान्विता सर्वलक्षणसंपन्ना संपन्ना विनयेन च
pativratā mahābhāgā satyaśaucadayānvitā sarvalakṣaṇasaṃpannā saṃpannā vinayena ca
كانت زوجةً عفيفةً ثابتةً على نذرها لزوجها (پتيوَرتا)، عظيمة الحظ ونبيلة الروح—موصوفة بالصدق والطهارة والرحمة؛ كاملةً في كل علامة مباركة، ومتحلّيةً كذلك بالتواضع الرقيق.
Sage Parāśara (narrating to Maitreya)
Speaker: Parasara
Topic: Illustration of dharmic virtues (satya, śauca, dayā, vinaya) through an exemplary queen.
Teaching: Ethical
Quality: compassionate
Concept: Dharma is embodied through inner virtues—truth, purity, compassion, and humility—rather than status alone.
Vedantic Theme: Dharma
Application: Cultivate satya in speech, śauca in conduct, dayā in dealings, and vinaya in self-presentation as daily disciplines.
Vishishtadvaita: Virtues are meaningful as offerings to the Lord, expressing the soul’s dependence (śeṣatva) through right conduct.
Dharma Exemplar: Pativratā-dharma (conjugal fidelity aligned with satya, śauca, dayā, vinaya)
Key Kings: Śaibyā
Bhakti Type: Shanta
This verse presents pativratā-dharma as a bundle of inner virtues—truth, purity, compassion, and humility—framing marital devotion as an ethical force that sustains dharma within society and royal lineages.
Parāśara characterizes excellence not by power or status but by cultivated qualities (satya, śauca, dayā, vinaya), describing them as ‘auspicious marks’ (lakṣaṇas) that make a person complete.
Even without naming Vishnu directly, the verse aligns personal virtue with dharma—the order upheld under Vishnu’s sovereignty—implying that righteous qualities in individuals reflect and support the cosmic moral structure central to Vaishnava Purāṇas.