Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 34

Rishi: Yājñavalkya-tradition
Devata: Agni (Gṛhapati), Varuṇa (Bheṣaja), Indra (Kṣatra; Vayo-dhas)
Chandas: Atichandas

होता॑ यक्ष॒त्स्वाहा॑कृतीर॒ग्निं गृ॒हप॑तिं॒ पृथ॒ग्वरु॑णं भेष॒जं क॒विं क्ष॒त्रमिन्द्रं॑ वयो॒धस॑म् । अति॑च्छन्दसं॒ छन्द॑ इन्द्रि॒यं बृ॒हदृ॑ष॒भं गां वयो॒ दध॒द्व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hótā yákṣat-svā́hākṛtīr agníṃ gṛhápatiṃ pṛthág váruṇaṃ bheṣajáṃ kavíṃ kṣatrám índraṃ vayódhasam | átichandasaṃ chánda indríyaṃ bṛhádṛṣabhaṃ gā́ṃ váyo dádhad vyántv ā́jyasya hótar yája

ليُقِمِ الهوتَرُ (Hotṛ) العبادةَ لصِيَغِ «سْفَاهَا» (Svāhā)—لأغني (Agni) ربِّ البيت؛ وعلى حِدَةٍ لڤارونا (Varuṇa)، الدواء، الحكيم الشاعر (kavi)؛ ولإندرا، صاحبِ السُّلطة (kṣatra)، مُسندِ قوّة الحياة. «أَتِيتْشَنْدَس» (Atichandas) هو الوزن؛ والثورُ العظيم هو القوّة (indriya): فليجعلوا البقرةَ تُدرّ، وهم يهبون قوّةَ الحياة؛—يا هوتَر، قدِّمِ القربانَ بالسمنِ المصفّى (ājya)!

होता । यक्षत् । स्वाहा-कृतीः । अग्निम् । गृह-पतिम् । पृथक् । वरुणम् । भेषजम् । कविम् । क्षत्रम् । इन्द्रम् । वयः-धसम् । अति-छन्दसम् । छन्दः । इन्द्रियम् । बृहद्-ऋषभम् । गाम् । वयः । दधत् । व्यन्तु । आज्यस्य । होतः । यज ।

होताthe Hotṛ priest
होता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootहोतृ (√हु)
यक्षत्let him worship/offer
यक्षत्:
क्रिया
TypeVerb
Root√यज् (यक्ष्)
स्वाहाwith the exclamation “svāhā”
स्वाहा:
सम्प्रदान
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
आकृतीःforms/manifestations
आकृतीः:
कर्म
TypeNoun
Rootआकृति
अग्निम्Agni
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि
गृहपतिम्the lord of the house
गृहपतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगृहपति
पृथक्separately/distinctly
पृथक्:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootपृथक्
वरुणम्Varuṇa
वरुणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवरुण
भेषजम्medicine/remedy
भेषजम्:
कर्म
TypeNoun
Rootभेषज
कविम्the sage/poet
कविम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकवि
क्षत्रम्sovereign power/kṣatra
क्षत्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षत्र
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र
वयोधसम्strengthening life/vigour
वयोधसम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootवयोधस्
अतिच्छन्दसम्transcending the metre/over-metrical
अतिच्छन्दसम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootअति-छन्दस्
छन्दःmetre
छन्दः:
कर्म
TypeNoun
Rootछन्दस्
इन्द्रियम्power, vital faculty
इन्द्रियम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्रिय
बृहत्great
बृहत्:
कर्म
TypeAdjective
Rootबृहत्
ऋषभम्bull (chief/leader)
ऋषभम्:
कर्म
TypeNoun
Rootऋषभ
गाम्cow
गाम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगो
वयःvigour/life, strength
वयः:
कर्म
TypeNoun
Rootवयस्
दधत्placing, bestowing
दधत्:
कर्तृ (विशेषण-रूपेण)
TypeVerb
Root√धा (दधत्)
व्यन्तुlet them breathe/spread forth
व्यन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√अन् (वि + अन्)
आज्यस्यof ghee
आज्यस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootआज्य
होतरिin/at the Hotṛ
होतरि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootहोतृ
यजworship! offer!
यज:
क्रिया
TypeVerb
Root√यज्
A
Agni (Gṛhapati)
V
Varuṇa (Bheṣaja, Kavi)
I
Indra (Kṣatra; Vayo-dhas)
A
Atichandas (metre)
B
Bṛhadṛṣabha (Great Bull)