Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 5

Rishi: Traditionally associated with the Yājñavalkya transmission (White Yajurveda school lineage).
Devata: Agni (with Mitra as invoked principle).
Chandas: Mixed prose/triṣṭubh-like cadence (Yajus-style formula with metrical cola).

क्ष॒त्रेणा॑ग्ने॒ स्वायु॒: सᳪ र॑भस्व मि॒त्रेणा॑ग्ने मित्र॒धेये॑ यतस्व । स॒जा॒तानां॑ मध्यम॒स्था ए॑धि॒ राज्ञा॑मग्ने विह॒व्यो॒ दीदिही॒ह

kṣa̱tréṇā́gne svā́yuḥ sáṃ rabh-asva mitréṇā́gne mitra̱dhéye yat-asva | sa̱jā̱tā́nāṃ madhyamá-sthā́ edhi rā́jñām agne vi̱havyó dīdihīhá ||

بِقُوَّةِ الكْشَتْرَا (kṣatra)، يا أَغْنِي، تَمَسَّكْ تَمَسُّكًا راسخًا بالحياةِ السَّوِيَّة؛ وبِمِتْرَا (Mitra)، يا أَغْنِي، انْدَفِعْ في النِّظامِ المُقَرَّرِ لِمِتْرَا. كُنْ في وَسَطِ ذَوِي المِيلادِ المُشْتَرَك؛ وبينَ الملوك، يا أَغْنِي، كَمَنْ يُدْعَى بِشَتَّى الدَّعَوات، تَوَهَّجْ هاهُنا.

क्ष॒त्रेण॑ । अ॒ग्ने॒ । सु॒ऽआ॒युः॑ । सम् । र॒भ॒स्व॒ । मि॒त्रेण॑ । अ॒ग्ने॒ । मि॒त्र॒ऽधेये॑ । य॒त॒स्व॒ । स॒ऽजा॒तानाम्॑ । म॒ध्य॒म॒ऽस्थाः । ए॒धि॒ । राज्ञा॑म् । अ॒ग्ने॒ । वि॒ऽह॒व्यः॑ । दी॒दि॒ही॒ह॒ ।

क्षत्रेणby/with sovereignty, by royal power
क्षत्रेण:
करण
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
स्वायुःhaving good life/strength; of good vital power
स्वायुः:
कर्तृ (आज्ञार्थे विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootस्वायु (प्रातिपदिक)
सम्together; completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
रभस्वgrasp/lay hold (firmly); take up
रभस्व:
क्रिया
TypeVerb
Rootरभ् (धातु) + सम्
मित्रेणby/with Mitra; by friendship/contract
मित्रेण:
करण
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
मित्रधेयेin/at the Mitra-ordinance; in the sphere of Mitra’s law
मित्रधेये:
अधिकरण
TypeNoun
Rootमित्रधेय (प्रातिपदिक)
यतस्वstrive; exert yourself; be intent
यतस्व:
क्रिया
TypeVerb
Rootयत् (धातु)
सजातानाम्of the kindred-born; of those born together
सजातानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun/Adjective
Rootसजात (प्रातिपदिक; सह-जात)
मध्यमस्थाःstanding in the middle; being the mediator
मध्यमस्थाः:
कर्तृ (आज्ञार्थे विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootमध्यमस्थ (प्रातिपदिक)
एधिkindle; grow; prosper
एधि:
क्रिया
TypeVerb
Rootइध् (धातु)
राज्ञाम्of kings; of rulers
राज्ञाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
विहव्यःwidely-invoked; much-called upon
विहव्यः:
कर्तृ (आज्ञार्थे विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootविहव्य (प्रातिपदिक; वि-हव्य)
दीदिहिshine forth; blaze
दीदिहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootदीदिहि (धातु: दीदिह्/दीदीह्—intensive of दिह्/दिह् ‘to shine/burn’ as Vedic usage)
इहhere
इह:
अधिकरण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
A
Agni
M
Mitra
K
Kṣatra (Royal Might)