Mantra 40
Rishi: Śatarudriya tradition (Yājñavalkya-line transmission)
Devata: Rudra (Paśupati and allied forms)
Chandas: Yajus-litany (mixed/prose)
Samhita Patha (Devanagari)
नम॑: श॒ङ्गवे॑ च पशु॒पत॑ये च॒ नम॑ उ॒ग्राय॑ च भी॒माय॑ च॒ नमो॑ऽग्रेव॒धाय॑ च दूरेव॒धाय॑ च॒ नमो॑ ह॒न्त्रे च॒ हनी॑यसे च॒ नमो॑ वृ॒क्षेभ्यो॒ हरि॑केशेभ्यो॒ नम॑स्ता॒राय॑
Transliteration
námaḥ śaṅgáve ca paśupátaye ca náma ugrā́ya ca bhīmā́ya ca námo ’grevadhā́ya ca dūrevadhā́ya ca námo hantré ca hanī́yase ca námo vṛkṣébhyo hárikeśebhyo námas tārā́ya
Translation
سجودُ تحيةٍ للبارِّ ولربِّ البهائم (باشوبَتي)! وسجودُ تحيةٍ للعنيفِ وللمهول! وسجودُ تحيةٍ للقاتلِ عن قُربٍ وللقاتلِ عن بُعد! وسجودُ تحيةٍ للضاربِ وللأشدِّ تدميرًا! وسجودُ تحيةٍ للأشجارِ ذواتِ الشَّعرِ الأشقر؛ وسجودُ تحيةٍ لتارا (Tārā)!
Padapatha (Word Analysis)
नमः । शङ्गवे । च । पशुपतये । च । नमः । उग्राय । च । भीमाय । च । नमः । अग्रेवधाय । च । दूरेवधाय । च । नमः । हन्त्रे । च । हनीयसे । च । नमः । वृक्षेभ्यः । हरिकेशेभ्यः । नमः । ताराय
Word by Word
नमःobeisance, salutation
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
शङ्गवेto Śaṅgava (a name/epithet of Rudra)
शङ्गवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootशङ्गु (प्रातिपदिक) / शङ्गव
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
पशुपतयेto Paśupati (Lord of creatures)
पशुपतये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootपशुपति
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
उग्रायto the fierce one
उग्राय:
सम्प्रदान
TypeAdjective (used substantively)
Rootउग्र
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
भीमायto the terrible one
भीमाय:
सम्प्रदान
TypeAdjective (used substantively)
Rootभीम
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
अग्रेवधायto the slayer who strikes in front / the forward-smiting one
अग्रेवधाय:
सम्प्रदान
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootअग्रेवध
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
दूरेवधायto the far-smiting one
दूरेवधाय:
सम्प्रदान
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootदूरेवध
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
हन्त्रेto the slayer
हन्त्रे:
सम्प्रदान
TypeNoun (agent)
Rootहन्तृ (√हन्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
हनीयसेto the more destructive / more slaying one
हनीयसे:
सम्प्रदान
TypeAdjective (comparative, used substantively)
Rootहनीयस् (comparative from √हन् / हन्य)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
वृक्षेभ्यःfrom the trees / to the trees (as a class)
वृक्षेभ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootवृक्ष
हरिकेशेभ्यःfrom the tawny-/golden-haired ones
हरिकेशेभ्यः:
अपादान
TypeNoun/Adjective (bahuvrīhi epithet)
Rootहरिकेश
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
तेto you
ते:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootत्वद् (युष्मद्)
तारायto Tāra / to the saviour (one who ferries across)
ताराय:
सम्प्रदान
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootतार
Entities Mentioned
R
Rudra (Śaṅgava/Śiva aspect)R
Rudra (Paśupati)R
Rudra (Ugra/Bhīma)R
Rudra (Agrevadhā/Dūrevadhā)R
Rudra (Hantr/Hanīyān)T
TārāRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes