Mantra 22
Rishi: Not specified in the excerpt.
Devata: Indra.
Chandas: Not determinable from the excerpt alone.
Samhita Patha (Devanagari)
मा त॑ इन्द्र ते व॒यं तु॑राषा॒डयु॑क्तासो अब्र॒ह्मता॒ विद॑साम । तिष्ठा॒ रथ॒मधि॒ यं व॑ज्रह॒स्ता र॒श्मीन् दे॑व युवसे॒ स्वश्वा॑न्
Transliteration
mā́ ta indra te vayáṃ turāṣā́ḍ ayúktāso abrahmatā́ vídasāma | tíṣṭhā rátham ádhi yáṃ vajrahástā raśmī́n deva yuvase sváśvān
Translation
لا تجعلْنا، يا إندرا يا قاهرَ الأعداء، نُوجَدُ لديك غيرَ مُقْتَرِنين ولا ذوي نَظْمٍ مقدّس (brahman). قِفْ على تلك العربة التي تُقْرِنُها أنتَ، أيها الإلهُ ذو اليدِ الحاملةِ للفَجْرَة (vajra)؛ وأقرِنِ اللُّجُمَ، بخيلٍ حسنة.
Padapatha (Word Analysis)
मा । ते॒ । इ॒न्द्र॒ । ते॒ । व॒यम् । तु॒रा॒षाट् । अ॒यु॒क्ता॒सः । अ॒-ब्र॒ह्मता॑ । विद॑साम । ति॒ष्ठ॒ । रथ॑म् । अधि॑ । यम् । व॒ज्र॒-ह॒स्ता । र॒श्मीन् । दे॒व॒ । यु॒व॒से॒ । सु॒-अश्वा॑न्
Word by Word
माdo not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) / मा (अव्यय)
तेof/for you
ते:
सम्बन्ध/सम्प्रदान (contextual)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र
तेof/for you
ते:
सम्बन्ध/सम्प्रदान (contextual)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद्
तुराषाट्O overpowering/strong-conquering one
तुराषाट्:
सम्बोधन (इन्द्र-विशेषण)
TypeAdjective (epithet)
Rootतुराषाट् (प्रातिपदिक; ‘तुर’+‘षाड्’)
युक्तासःyoked; joined (in harness/discipline)
युक्तासः:
कर्तृ (वयम्-विशेषण)
TypeAdjective/Participle
Rootयुज् (धातु) → युक्त (कृदन्त)
अब्रह्मताःwithout proper hymn/prayer; irreverent
अब्रह्मताः:
कर्तृ (वयम्-विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootअ-ब्रह्मता (प्रातिपदिक)
विदसामof the knowers/wise
विदसाम:
सम्बन्ध
TypeNoun (agent)
Rootविद् (धातु) → विद्/विद्वस्?; वैदिक ‘विदस्’ (ज्ञाता)
तिष्ठstand; take your stand
तिष्ठ:
क्रिया
TypeVerb
Rootस्था (तिष्ठति)
रथम्the chariot
रथम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरथ
अधिupon; on
अधि:
अधिकारण-सम्बन्ध (on/upon)
TypeIndeclinable (preverb/preposition)
Rootअधि
यम्which
यम्:
कर्म (relative)
TypePronoun
Rootयद्
वज्रहस्ताO thunderbolt-handed one
वज्रहस्ता:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective
Rootवज्र-हस्त (समास)
रश्मीन्reins
रश्मीन्:
कर्म
TypeNoun
Rootरश्मि
देवO god
देव:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootदेव
युवसेyou yoke/attach (yourself/them)
युवसे:
क्रिया
TypeVerb
Rootयु (युवति/युवते) / युज्?; वैदिक ‘युव्’ (संयोजने/सेवने) → युवसे
स्वश्वान्having good horses; your good-horsed (steeds)
स्वश्वान्:
कर्म (रश्मीन्/अश्वान्-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootस्व-अश्व (समास)
Entities Mentioned
I
IndraRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes