Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 34, Shloka 15

सरमायाḥ सीतासान्त्वनम् तथा रावणनिश्चयश्रवणम्

Saarana Consoles Sita and Reports Ravana’s Resolve

Devanagari script

साश्रुत्वानिश्चयंतस्यनिश्चयज्ञादुरात्मनः ।पुनरेवागमत्क्षिप्रमशोकवनिकांशुभाम् ।।।।

Transliteration

sā śrutvā niścayaṃ tasya niścayajñā durātmanaḥ | punar evāgamat kṣipram aśokavanikāṃ śubhām ||

Translation

فلما سمعتْ وعرفتْ عزمَ ذلك الخبيثِ القلب، عادتْ سريعًا مرةً أخرى إلى بستانِ الأشوكا البهيّ.

Word by Word

• सा: she
• सा: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (nominative), एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु) + क्त्वा
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकाल: "having heard"

• निश्चयम्: decision, intention
• निश्चयम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: निश्चय (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (accusative), एकवचन

• तस्य: of him
• तस्य: Ṣaṣṭhī-sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• निश्चयज्ञा: knowing his intention
• निश्चयज्ञा: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: निश्चय + ज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: निश्चयस्य ज्ञा (knower of the decision)

• दुरात्मनः: of the evil-minded one
• दुरात्मनः: Ṣaṣṭhī-sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: दुरात्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• पुनः: again
• पुनः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय, पुनरावृत्तिवाचक (again)

• एव: indeed, just
• एव: Nipāta (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय, अवधारण (emphasis/only)

• आगमत्: went/returned, reached
• आगमत्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ + गम् (धातु)
• Form: लङ् (imperfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• क्षिप्रम्: quickly
• क्षिप्रम्: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: क्षिप्र (प्रातिपदिक)
• Form: क्रियाविशेषणरूपेण नपुंसक-द्वितीया एकवचन (adverbial accusative)

• अशोकवनिकाम्: the Aśoka grove
• अशोकवनिकाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अशोक + वनिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; षष्ठी/कर्मधारय-तत्पुरुषार्थ: अशोकानां वनिका / अशोकवनिका (Aśoka-grove)

• शुभाम्: beautiful, auspicious
• शुभाम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् अशोकवनिकाम् प्रति

Context

Having heard and known the intention of evil-minded Ravana, she (Saarana) quickly reached the beautiful Ashoka grove.

Characters & Entities

• Saramā
• Rāvaṇa
• Aśokavanikā (Aśoka grove)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Fidelity to truth and duty: after verifying the enemy’s resolve, Saramā promptly returns to report—timely truth can be protective.

What is the narrative situation?

Saramā learns Rāvaṇa’s settled plan and hastens back to Sītā in the Aśoka grove.

Which character virtue is emphasized?

Responsibility—Saramā prioritizes swift communication for Sītā’s welfare.