Previous Verse
Next Verse

Shloka 42

वालिवधः — Vālī’s Fall and Dharma-Accusation

Kiṣkindhā Sarga 17

शठो नैकृतिकः क्षुद्रो मिथ्याप्रश्रितमानसः।कथं दशरथेन त्वं जातः पापो महात्मना।।

śaṭho naikṛtikaḥ kṣudro mithyāpraśritamānasaḥ | kathaṃ daśarathena tvaṃ jātaḥ pāpo mahātmanā ||

أنت غدّار، غير أمين، دنيء؛ وقلبك متستّر بتواضعٍ كاذب. كيف وُلدتَ، وأنت آثم، من دشرثا العظيم النفس؟

śaṭhaḥtreacherous
śaṭhaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśaṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; predicate adjective
naikṛtikaḥdishonest/immoral
naikṛtikaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnaikṛtika (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; predicate adjective
kṣudraḥbase/mean
kṣudraḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṣudra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; predicate adjective
mithyā-praśrita-mānasaḥone whose mind is falsely humble
mithyā-praśrita-mānasaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmithyā (अव्यय) + praśrita (प्रश्रित, कृदन्त-प्रातिपदिक from pra-√śri) + mānasa (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समासः: मिथ्याप्रश्रितं मानसं यस्य सः; पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
kathamhow
katham:
Prashna (प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्न-अव्ययम् (interrogative adverb)
daśarathenaby Daśaratha
daśarathena:
Kartṛ (कर्ता) in passive construction
TypeNoun
Rootdaśaratha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; agent in passive sense with jātaḥ
tvamyou
tvam:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
jātaḥborn
jātaḥ:
Kriyā (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootjan (जन् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past participle) from √jan; पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘born’
pāpaḥsinful
pāpaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; predicate adjective
mahātmanāby the great-souled (one)
mahātmanā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; adjective of daśarathena (instrumental apposition)

'You are treacherous, dishonest, mean, guised with false humility and a sinner to the core. How were you born to that high-souled Dasaratha?

V
Vāli
R
Rāma
D
Daśaratha

FAQs

Vāli frames deception and pretended humility as adharma, implying that true righteousness must align inner intent with outward conduct (satya and integrity).

After being struck by Rāma’s arrow from concealment during the Vāli–Sugrīva duel, the wounded Vāli rebukes Rāma, questioning his moral legitimacy.

The verse emphasizes the virtue of sincerity (truthfulness of mind and speech), by condemning hypocrisy and deceit.