Shloka 16

तस्यास्तद्  वचनं श्रूत्वा विस्मिता मन्दविस्मया।

कृतमित्यब्रवीत् सीता तपोबलसमन्विताम्।।2.118.16।।

tasyās tad vacanaṃ śrutvā vismitā mandavismayā |

kṛtam ity abravīt sītā tapobalasamanvitām ||2.118.16||

فلما سمعت سيتا ذلك القول، ابتسمت ابتسامةً لطيفة في دهشة، وقالت لأنسُويا المتمتعة بقوة التَّقشّف: «قد تمّ الأمر».

तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, विशेषणरूपे प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘वचनम्’ इत्यस्य निर्देशः
वचनम्speech/words
वचनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
विस्मिताastonished
विस्मिता:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवि-√स्मि (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (PPP, क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘आश्चर्ययुक्ता’
मन्द-विस्मयाwith gentle wonder/smile
मन्द-विस्मया:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमन्द-विस्मय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय-समासः (मन्दः विस्मयः यस्याः)
कृतम्done
कृतम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (PPP, क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वाक्ये ‘कृतम्’ इति (it is done)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्ति-अव्यय (quotative)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
सीताSita
सीता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तपो-बल-समन्विताम्(to her) endowed with ascetic power
तपो-बल-समन्विताम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतपस्-बल-समन्वित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (तपसा बलेन च समन्विता)

On hearing her words Sita was surprised. With a gentle smile she said, to Anasuya who was endowed with ascetic power, 'I think you have already granted me theboons'.

S
Sītā
A
Anasūyā

FAQs

Humility and gratitude: Sītā implies she already feels blessed, avoiding greed and honoring the elder’s goodwill.

Anasūyā offers boons; Sītā responds modestly that the blessing is already fulfilled, expressing contentment.

Sītā’s modesty and self-restraint (not demanding gifts), aligned with dignified conduct.