Shloka 34
अध्याय ९० — लोमशोपदेशः तथा तीर्थयात्रानिश्चयः
Lomaśa’s Counsel and the Resolve for Pilgrimage
ऋषिभिद्देवकलल्पैश्नव सेवितानि महात्मभि: । चरच्नेतानि कौन्तेय सहितो ब्राह्मणर्षभै: । भ्रातृभिश्च महाभागैरुत्कण्ठां विहरिष्यसि,जहाँ महायोगी आदिदेव भगवान् मधुसूदन विराजमान हैं वह स्थान पुण्योंका भी पुण्य है। इस विषयमें तुम्हें संशय नहीं होना चाहिये। राजन! पृथ्वीपते! नरश्रेष्ठ) ये भूमण्डलके पुण्यतीर्थ और आश्रम आदि कहे गये वसु, साध्य, आदित्य, मरुद्गण, अश्विनीकुमार तथा देवोपम महात्मा मुनि इन सब तीर्थोंका सेवन करते हैं। कुन्तीनन्दन! तुम श्रेष्ठ ब्राह्मणों और महान् सौभाग्यशाली भाइयोंके साथ इन तीर्थोमें विचरते रहोगे तो अर्जुनके लिये तुम्हारी मिलनेकी उत्कट इच्छा अर्थात् विरहव्याकुलता शान्त हो जायगी
ṛṣibhir devakalpaiś ca nityaṁ sevitāni mahātmabhiḥ | caran etāni kaunteya sahito brāhmaṇarṣabhaiḥ | bhrātṛbhiś ca mahābhāgair utkaṇṭhāṁ viharīṣyasi ||
قال دهوميا: «هذه المواضع المقدّسة يرتادها على الدوام حكماءُ عظامُ النفوس، كأنّهم من الآلهة. يا ابن كونتي، إذا سرتَ فيها مع صفوةِ البراهمة ومع إخوتك ذوي الحظّ العظيم، انحلّت لوعةُ شوقك القلِق. فهذه الحَجّة ليست مجرّد سفر: إنها تُثبّت الذهن، وتُطهّر الحزن، وتحوّل الفراق إلى صبرٍ منضبط، بما يتيحه القرب من الجماعات الطاهرة والمواضع المُقدِّسة.»
धौम्य उवाच
Educational Q&A
Pilgrimage to revered sacred sites—kept alive by the presence of sages and exemplary people—disciplines sorrow and transforms painful longing into steadiness, purity, and resilience.
Dhaumya counsels the son of Kuntī that traveling among holy places with learned Brahmins and his brothers will calm his intense yearning and distress, because these sites are continually sanctified by godlike sages.