Shloka 91
युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya
ततो गृध्रवर्ट गच्छेत् स्थानं देवस्थ धीमत: । स्नायीत भस्मना तत्र अभिगम्य वृषध्वजम्,तदनन्तर परम बुद्धिमान् महादेवजीके गृधप्रवट नामक स्थानकी यात्रा करे और वहाँ भगवान् शंकरके समीप जाकर भस्मसे स्नान करे (अपने शरीरमें भस्म लगाये)
tato gṛdhravraṭaṁ gacchet sthānaṁ devastha dhīmataḥ | snāyīt bhasmanā tatra abhigamya vṛṣadhvajam ||
ثم ينبغي للمرء أن يمضي إلى الموضع المقدّس المسمّى «غِردھْرَفْرَطَة» (Gṛdhravraṭa)، وهو مقام طاهر متصل بالإله الحكيم. فإذا بلغ «فِرِشَذْفَجَ» (Vṛṣadhvaja—شيفا)، فليغتسل هناك بالرماد—أي ليلطّخ جسده بالرماد المقدّس—مُقبِلًا بخشوع على مهاديڤا. وتعرض الوصية الحجّ بوصفه تعبّدًا منضبطًا: تطهيرًا وتواضعًا وعبادةً مباشرةً لشيفا وفق الشعيرة المقرّرة.
घुलस्त्य उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that tīrtha-yātrā and worship should be performed with disciplined purity and humility: approach Śiva reverently and undertake the prescribed act of purification (bhasma-snāna), emphasizing devotion expressed through right observance.
The speaker gives a procedural instruction for a pilgrimage stop: go to the sacred place named Gṛdhravraṭa, then approach Śiva (Vṛṣadhvaja/Mahādeva) there and perform a ritual bath with sacred ash as part of the worship.