Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

कुन्तीगर्भगोपनम् तथा मञ्जूषाप्रवाहः

Kuntī’s concealed childbirth and the river-borne casket

ततस्ते राममार्च्छन्तो लक्ष्मणं च क्षपाचरा: । अभिपेतुस्तदा राम॑ प्रगृहीतशरासना:,तदनन्तर वे राक्षस हाथोंमें धनुष-बाण लिये श्रीराम और लक्ष्मणको पीड़ा देते हुए उनपर टूट पड़े

tataste rāmam ārcchantō lakṣmaṇaṁ ca kṣapācarāḥ | abhipetustadā rāma pragṛhītaśarāsanāḥ ||

قال ماركاندييا: ثم إنّ أولئك الرّاكشاسا السائرين في الليل شدّدوا الضغط على راما ولاكشمانا، واندفعوا نحوهما—وقد شُدَّت الأقواس وأُعِدَّت السهام—يريدون تعذيبهما وقهرهما. ويُبرز المشهد اندفاع الأدهرما فجأةً عبر اعتداءٍ عنيف، غير أنّه يلقى يقظةً راسخةً من أهل الدهرما.

ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
तेthey (those)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
रामम्Rama
रामम्:
Karma
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Accusative, Singular
आर्च्छन्तःapproaching, rushing towards
आर्च्छन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootऋच्छ्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Plural
लक्ष्मणम्Lakshmana
लक्ष्मणम्:
Karma
TypeNoun
Rootलक्ष्मण
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
क्षपाचराःnight-wanderers (rakshasas)
क्षपाचराः:
Karta
TypeNoun
Rootक्षपाचर
FormMasculine, Nominative, Plural
अभिपेतुःthey fell upon, attacked
अभिपेतुः:
TypeVerb
Rootपत्
FormPerfect (लिट्), Third, Plural, Parasmaipada
तदाat that time
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा
रामO Rama
राम:
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Vocative, Singular
प्रगृहीत-शर-आसनाःhaving seized bows and arrows (with weapons readied)
प्रगृहीत-शर-आसनाः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रगृहीतशरासन
FormMasculine, Nominative, Plural

मार्कण्डेय उवाच

M
Mārkaṇḍeya
R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
R
Rākṣasas (kṣapācaras)
B
bows
A
arrows

Educational Q&A

Adharma often advances through sudden, aggressive violence, but the righteous must remain alert and steadfast. Readiness (weapons held prepared) symbolizes disciplined vigilance rather than impulsive aggression.

Mārkaṇḍeya narrates that night-roaming rākṣasas, armed with bows and arrows, rush upon Rāma and Lakṣmaṇa and begin to harass them, initiating an intense confrontation.