Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

कामीकवने द्रौपदी-दर्शनम्

Draupadī Observed at the Kāmyaka Hermitage

दिष्ट्या समग्रान्‌ पश्यामि भ्रातृंस्ते कुरुनन्दन । विजिगीषून्‌ रणे युक्तान्‌ निर्जितारीन्‌ महारथान्‌,“कुरुनन्दन! मैं तुम्हारे सम्पूर्ण महारथी भाइयोंको, जो शत्रुओंपर विजय पा चुके हैं, युद्धके लिये उद्यत तथा पुनः: विजयकी अभिलाषासे युक्त देख रहा हूँ, यह भी सौभाग्यका ही सूचक है

vaiśampāyana uvāca | diṣṭyā samagrān paśyāmi bhrātṝṁs te kurunandana | vijigīṣūn raṇe yuktān nirjitārīn mahārathān |

قال فايشَمبايانا: «بحسن الطالع أرى جميع إخوتك، يا بهجة آل كورو—أولئك المها‑راثيون، فرسان العربات العظام الذين قهروا أعداءهم من قبل، ها هم مصطفّون للقتال وما زالوا يتطلّعون إلى نصرٍ بعد نصر. إن هذا المنظر بذاته لآيةُ يُمنٍ وبِشر.»

दिष्ट्याby good fortune
दिष्ट्या:
Karana
TypeNoun
Rootदिष्टि
FormFeminine, Instrumental, Singular
समग्रान्entire, all
समग्रान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसमग्र
FormMasculine, Accusative, Plural
पश्यामिI see
पश्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootपश्
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
भ्रातॄन्brothers
भ्रातॄन्:
Karma
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Accusative, Plural
तेof you/your
ते:
Adhikarana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Genitive, Singular
कुरुनन्दनO joy of the Kurus
कुरुनन्दन:
TypeNoun
Rootकुरु-नन्दन
FormMasculine, Vocative, Singular
विजिगीषून्desirous of victory
विजिगीषून्:
Karma
TypeAdjective
Rootविजिगीषु
FormMasculine, Accusative, Plural
रणेin battle
रणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरण
FormMasculine, Locative, Singular
युक्तान्engaged, ready
युक्तान्:
Karma
TypeAdjective
Rootयुक्त
FormMasculine, Accusative, Plural, क्त (past passive participle), युज्
निर्जितारीन्having conquered enemies
निर्जितारीन्:
Karma
TypeAdjective
Rootनिर्जित-अरि
FormMasculine, Accusative, Plural
महारथान्great chariot-warriors
महारथान्:
Karma
TypeNoun
Rootमहा-रथ
FormMasculine, Accusative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
K
Kuru-nandana (a Kuru prince addressed)
B
brothers (bhrātṛs)
M
mahārathas (great chariot-warriors)
E
enemies/foes (arī)

Educational Q&A

The verse frames martial readiness and unity among kṣatriya brothers as an auspicious sign, emphasizing confidence, preparedness, and the culturally sanctioned pursuit of victory in a righteous conflict.

The narrator Vaiśampāyana reports seeing the addressed Kuru prince’s brothers—renowned mahārathas—assembled and prepared for battle, already proven victors and still eager to conquer again.