Shloka 31
कृतयुगवर्णनम् तथा राजधर्मोपदेशः
Kṛtayuga Description and Instruction on Royal Dharma
व्रतप्रतिनिधिश्वैव तस्मिन् काले प्रवर्तते । भरतश्रेष्ठ सहस्र युगकी समाप्तिमें जब थोड़ा-सा ही समय शेष रह जाता है, उस समय कलियुगके अन्तिम भागमें प्राय: सभी मनुष्य मिथ्यावादी हो जाते हैं। पार्थ! उस समय यज्ञ, दान और व्रतके प्रतिनिधि कर्म चालू हो जाते हैं अर्थात् यज्ञ, दान, तप मुख्य विधिसे न होकर गौण विधिसे नाममात्र होने लगते हैं || २९-३० $ ।। ब्राह्मणा: शूद्रकर्माणस्तथा शूद्रा धनार्जका:
Vaiśampāyana uvāca — vratapratinidhiś caiva tasmin kāle pravartate | brāhmaṇāḥ śūdrakarmāṇas tathā śūdrā dhanārjakāḥ ||
قال فايشَمبايانا: «في ذلك الزمان تسود بدائلُ الشعائر والنذور الدينية. ويأخذ البراهمة بأعمالٍ هي من شأن الشودرَة، ويُقبل الشودرَة على اكتساب المال—وهي علامات انحطاط العصر الأخير، حين تضعف الصدق ويُترك أداء القربان والصدقة والزهد على وجهه الأصيل الكامل.»
वैशम्पायन उवाच