Shloka 54
निवातकवचवधः — Arjuna’s Neutralization of the Nivātakavacas
Vajra-astra deployment
Devanagari script
प्रविश्य तां पुरी दिव्यां देवगन्धर्वपृूजिताम्,तत्पश्चात् देव-गन्धर्वपूजित दिव्य अमरावतीपुरीमें प्रवेश करके मैंने हाथ जोड़कर सहस्र नेत्रोंवाले देवराज इन्द्रको प्रणाम किया। दाताओंमें श्रेष्ठ देवराज इन्द्रने प्रसन्न होकर मुझे अपने आधे सिंहासनपर स्थान दिया
Translation
ولمّا دخلتُ المدينة الإلهية التي تُعظّمها الآلهةُ والغندرفا، دنوتُ ويداي مضمومتان بخشوع، وسجدتُ لإندرا، ملكِ الآلهة ذي الألف عين. فسرَّ شَكْرا—وهو أكرمُ المعطين—ومنحني مقعدًا على نصف عرشه.
Word by Word
प्रविश्यhaving entered
प्रविश्य:
Karma
TypeVerb
Rootप्र-विश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), कर्तरि
ताम्that (her/that one)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
पुरीम्city
पुरीम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुरी
FormFeminine, Accusative, Singular
दिव्याम्divine, splendid
दिव्याम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormFeminine, Accusative, Singular
देवगन्धर्वपूजिताम्honored/worshipped by gods and gandharvas
देवगन्धर्वपूजिताम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदेवगन्धर्वपूजित
FormFeminine, Accusative, Singular, क्त (past passive participle), पूज्
Speaker
अजुन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes