Shloka 1
च्यवन-यज्ञे अश्विनोः सोमग्रहण-विवादः
Cyavana’s Sacrifice and the Aśvins’ Soma Dispute
इस प्रकार श्रीमहाभारत वनपर्वके अन्तर्गत तीर्थयात्रापर्चमें लोमशती'र्थयात्राप्रसंगमें युकन्योपाख्यानविषयक एक सौ तेईसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ १२३ ॥। (दाक्षिणात्य अधिक पाठके २ श्लोक मिलाकर कुल २६ श्लोक हैं) #::73:.7 #::3:.7 (0) हि २ 7 चतुर्विशर्त्याधेकशततमो< ध्याय: शर्यातिके यज्ञमें च्यवनका इन्द्रपर कोप करके वज्ञको स्तम्भित करना और उसे मारनेके लिये मदासुरको उत्पन्न करना लोगश उवाच ततः शुश्राव शर्यातिर्वयस्थं च्यवनं कृतम् । सुद्ृष्ट: सेनया सार्धमुपायाद् भार्गवाश्रमम्,लोमशजी कहते हैं--युधिष्ठिर! तदनन्तर राजा शर्यातिने सुना कि महर्षि च्यवन युवावस्थाको प्राप्त हो गये; इस समाचारसे उन्हें बड़ी प्रसन्नता हुई। वे सेनाके साथ महर्षि च्यवनके आश्रमपर आये
lomaśa uvāca | tataḥ śuśrāva śaryātir vayaḥsthaṃ cyavanaṃ kṛtam | sudṛṣṭaḥ senayā sārdham upāyād bhārgavāśramam ||
قال لوماشَا: ثم إن الملك شارياتي سمع أن الحكيم تشيافانا قد رُدَّت إليه فتوة الشباب. فغمره السرور بهذا الحظ السعيد، فانطلق مع جيشه واقترب من صومعة آل بهارغافا.
लोगश उवाच
Educational Q&A
Royal authority is shown as ethically sound when it recognizes and honors spiritual accomplishment; the king’s ‘good fortune’ lies in approaching the sage with respect, acknowledging the power of tapas and its rightful place above worldly might.
Lomaśa narrates that King Śaryāti hears Cyavana has become youthful again and, delighted, travels with his retinue/army to the Bhārgava hermitage—setting up the ensuing events of the Cyavana–Śaryāti episode.