Shloka 23
Akṛtavraṇa’s Account Begins: Gādhi–Satyavatī–Ṛcīka and the Bhārgava Lineage Prelude
एकत: श्यामकर्णानां पाण्डुराणां तरस्विनाम् । सहसतं वाजिनां शुल्कमिति विद्धि द्विजोत्तम,उस समय राजा गाधिने कठोर व्रतका पालन करनेवाले ब्रह्मर्षि ऋचीकसे कहा -- द्विजश्रेष्ठ! हमारे कुलमें पूर्वजोंने जो कुछ शुल्क लेनेका नियम चला रखा है, उसका पालन करना हमलोगोंके लिये भी उचित है। अतः आप यह जान लें कि इस कन्याके लिये एक सहसख्र वेगशाली अश्व शुल्करूपमें देने पड़ेंगे, जिनके शरीरका रंग तो सफेद और पीला मिला हुआ-सा और कान एक ओरसे काले रंगके हों
ekataḥ śyāmakarṇānāṁ pāṇḍurāṇāṁ tarasvinām | sahasataṁ vājināṁ śulkam iti viddhi dvijottama ||
قال أَكْرِتَفْرَنَة: «اعلمْ هذا، يا أفضلَ البرهميين: إن المهرَ ألفُ فرسٍ سريعة—باهتةُ اللون، وإحدى أذنيها داكنة.» وفي سياق الخبر، يُصِرُّ الملك على أن عُرفَ الأسلاف في شأن الـśulka (مهر العروس) واجبٌ أخلاقي لا يُتَخَلَّى عنه، وإن اشتدَّ الطلب.
अकृतव्रण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the force of kula-dharma (family/ancestral custom): the king frames adherence to inherited social rules—here, the śulka for marriage—as a binding ethical duty, even when the requirement is demanding.
A king states the required bride-price for a maiden: one thousand swift horses of pale color with a dark ear on one side, addressing a Brahmin as “dvijottama” and presenting the demand as established ancestral practice.