Udyoga-parva Adhyāya 47 — Arjuna’s Deterrent Declaration
Sañjaya’s Report
गिरिं य इच्छेत् तु तलेन भेत्तु शिलोच्चयं श्वेतमतिप्रमाणम् | तस्यैव पाणि: सनखो विशीरयें- न्न चापि किंचित् स गिरेस्तु कुर्यात्
giriṁ ya icchet tu talena bhettuṁ śilocchayaṁ śvetam atipramāṇam | tasyaiva pāṇiḥ sanakho viśīryen na cāpi kiṁcit sa gires tu kuryāt ||
قال سنجيا: لو أن رجلاً أراد أن يشقَّ، بضربةٍ من كفّه وحدها، كتلةً شاهقةً من الصخر—ذلك الجبل الأبيض الذي لا يُقاس عِظَمه—لتحطّمت يده هو، بأظفارها، وتفتّتت. أمّا الجبل فلا يصيبه أدنى أذى. إنما يبيّن هذا القول سفهَ مهاجمة ما لا يُنال: فالقوة الطائشة، إذا لم يضبطها التمييز، تُهلك صاحبها لا موضوع عداوته.
संजय उवाच
Blind aggression against an immovable or vastly superior reality is self-destructive. Ethical strength here is discernment (viveka): choosing proportionate, lawful means rather than prideful violence that rebounds upon oneself.
Sanjaya uses a vivid simile: someone trying to crack an enormous white mountain with a palm-strike only ends up shattering his own hand. The image functions as counsel—warning that certain confrontations, driven by arrogance or impatience, cannot succeed and will instead harm the instigator.