Shloka 63
Vidura-nīti: Atithi-dharma, Trust, Counsel-Secrecy, and Traits of Sustainable Rule
Udyoga Parva, Adhyāya 38
Devanagari script
अत्यार्यमतिदातारमतिशूरमतिव्रतम् । प्रज्ञाभिमानिनं चैव श्रीर्भयान्नोपसर्पति,अत्यन्त श्रेष्ठ अतिशय दानी, अतीव शूरवीर, अधिक व्रत-नियमोंका पालन करनेवाले और बुद्धिके घमंडमें चूर रहनेवाले मनुष्यके पास लक्ष्मी भयके मारे नहीं जाती
Transliteration
atyāryam atidātāram atiśūram ativratam | prajñābhimāninaṃ caiva śrīr bhayān nopasarpati ||
Translation
يقول فيدورا: حتى لو كان الرجل بالغَ النُّبل، عظيمَ السخاء، شديدَ البأس، صارمًا في النذور والرياضات، فإذا سكر بكِبْرِه بعقله، فإن شري—أي الرخاء—لا تقترب منه؛ بل تبتعد عنه خوفًا. وفي هذا تحذيرٌ من أن الفضيلة والقدرة إذا اقترنتا بالغرور طردتا الحظّ الدائم والاستقرار.
Word by Word
अति-आर्य-मत्very noble-minded
अति-आर्य-मत्:
Karma
TypeAdjective
Rootअत्यार्यमत् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
अति-दाता-रम्very generous giver
अति-दाता-रम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअतिदातार् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
अति-शूर-म्very heroic
अति-शूर-म्:
Karma
TypeAdjective
Rootअतिशूर (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
अति-व्रत-म्very strict in vows/observances
अति-व्रत-म्:
Karma
TypeAdjective
Rootअतिव्रत (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
प्रज्ञा-अभिमानिनम्one who is proud of (his) intellect
प्रज्ञा-अभिमानिनम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रज्ञाभिमानिन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
श्रीःFortune/Prosperity (Lakṣmī)
श्रीः:
Karta
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative, Singular
भयात्from fear/out of fear
भयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Ablative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
उपसर्पतिapproaches/comes near
उपसर्पति:
TypeVerb
Rootउप-सृप् (धातु)
FormPresent (Lat), Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
विदुर उवाच
Characters & Entities
V
ViduraŚ
Śrī (Lakṣmī/prosperity)Sandhi Notes