Shloka 34
Udyoga Parva, Adhyāya 148: Vāsudeva’s Report—Mobilization and the Nīti Sequence
Sāma–Bheda–Daṇḍa
क्षमा तितिक्षा दम आर्जवं च सत्यव्रतत्वं श्रुतमप्रमाद: । भूतानुकम्पा हानुशासनं च युधिष्टिरे राजगुणा: समस्ता:,'क्षमा, सहनशीलता, इन्द्रियसंयम, सरलता, सत्यपरायणता, शास्त्रज्ञान, प्रमादशून्यता, समस्त प्राणियोंपर दयाभाव तथा गुरुजनोंके अनुशासनमें रहना आदि समस्त राजोचित गुण युधिष्ठिरमें विद्यमान हैं
kṣamā titikṣā dama ārjavaṃ ca satyavratatvaṃ śrutam apramādaḥ | bhūtānukampā hānuśāsanaṃ ca yudhiṣṭhire rājaguṇāḥ samastāḥ ||
قال فايُو-ديفا: «الحِلم، وطول الاحتمال، وكبحُ الحواس، والاستقامة، والثباتُ على نذر الصدق، والعلمُ بالتعاليم المقدسة، والتنزهُ عن الغفلة، والرحمةُ بجميع الكائنات، والعيشُ تحت تأديب الشيوخ والمعلمين—يا يودهيشثيرا، إن جميع هذه الخصال الملكية مجتمعة فيك.»
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
True kingship is grounded in inner discipline and moral excellence: forgiveness, endurance, self-restraint, integrity, truthfulness, scriptural learning, vigilance, compassion, and respectful obedience to wise guidance.
Vāyu-deva addresses Yudhiṣṭhira and enumerates the qualities that make him fit for righteous rule, presenting him as an embodiment of ideal royal virtues in the Udyoga Parva’s ethical deliberations before the great conflict.