Shloka 47
उद्योगपर्व — अध्याय १४० (कृष्णेन कर्णं प्रति पाण्डवबल-वैशिष्ट्यप्रदर्शनम्) / Udyoga Parva, Chapter 140
Krishna’s appraisal of Pandava advantage and war portents
श्रीकृष्ण! जब आप सव्यसाची अर्जुनके हाथसे मुझे मारा गया देखेंगे, उस समय इस यज्ञका पुनश्चिति-कर्म (यज्ञके अनन्तर किया जानेवाला चयनारम्भ) सम्पन्न होगा ।। दुःशासनस्य रुधिरं यदा पास्यति पाण्डव: । आनर्द नर्दत: सम्यक् तदा सुत्यं भविष्यति,जब पाण्डुनन्दन भीमसेन सिंहनाद करते हुए दुःशासनका रक्त पान करेंगे, उस समय इस यज्ञका सुत्य (सोमाभिषव) कर्म पूरा होगा
duḥśāsanasya rudhiraṃ yadā pāsyati pāṇḍavaḥ | ānarda-nardataḥ samyak tadā sutyaṃ bhaviṣyati ||
قال كارنا: «يا شري كريشنا، حين ترى أني قد قُتلت بيد سافياساشين أرجونا، فآنذاك يكتمل طقسُ بونَر-چِتي (إعادة ترتيب المذبح بعد اليَجْنَا) لهذا ‘القربان’. وحين يشرب الباندڤا بهيماسينا—وهو يزأر كالأَسَد—دمَ دُحشاسَنَة، فحينئذٍ يَتِمّ حقًّا طقسُ السوتيا، أي عصرُ السُّوما، في هذا ‘اليَجْنَا’.»
कर्ण उवाच
Educational Q&A
The verse uses a yajña metaphor to highlight moral inversion: when violence and revenge are treated as ‘ritual completion,’ it reveals how dharma can be rhetorically distorted in wartime. It invites reflection on the ethical cost of framing bloodshed as sacred necessity.
Karna addresses Kṛṣṇa and foretells a horrific moment from the coming war: Bhīma, roaring fiercely, will drink Duḥśāsana’s blood. Karna calls that moment the ‘sutya’—the Soma-pressing—of this figurative sacrifice, i.e., a climactic act in the war’s grim sequence.