Shloka 68
महाराज! आपने सुख और दु:ख दोनों देखे हैं। यह राज्य आपको दैवेच्छासे प्राप्त हुआ है तो भी आप इसे केवल मन्त्रियोंपर छोड़कर क्यों भूल कर रहे हैं? ।। ततो राजकुले नान्दी संजज्ञे भूयसा पुनः । पुरोहितकुले चैव सम्प्राप्ते ब्राह्मणर्षभे,तदनन्तर पुरोहितके कुलमें उत्पन्न विप्रवर कालकवृक्षीय मुनिके पुनः आ जानेसे राजपरिवारमें मंगलपाठ एवं आनन्दोत्सव होने लगा
mahārāja! āpane sukha aura duḥkha donoṃ dekhe haiṃ. yaha rājya āpako daivecchā-se prāpta huā hai, to bhī āpa ise kevala mantriyoṃ-par choṛakara kyoṃ bhūla kara rahe haiṃ? || tato rājaku le nāndī saṃjajñe bhūyasā punaḥ | purohitakule caiva samprāpte brāhmaṇarṣabhe | tad-anantara purohitake kule meṃ utpanna vipravara kālakavṛkṣīya munike punaḥ ā jāne-se rājaparivāra meṃ maṅgalapāṭha evaṃ ānandotsava hone lagā ||
قال بهيشما: «أيها الملك العظيم، لقد شهدتَ السعادة والشقاء معًا. وإن كان هذا المُلك قد آل إليك بمشيئة القدر، فلماذا تنسى واجبك وتتركه للوزراء وحدهم وتبقى غير مبالٍ؟ ثم إن الفرح عاد فعمّ بيت الملك مرة أخرى؛ وحين قدم سيّد البراهمة—المولود في سلالة كاهن البلاط—ازدهرت في أسرة الملك تلاواتُ البِشر والبركة واحتفالاتُ السرور.»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even when power or prosperity comes by destiny, a ruler must not abandon personal responsibility. Delegation to ministers is necessary, but the king must remain vigilant and ethically accountable for governance (rājadharma).
Bhishma admonishes the king for neglecting the kingdom by leaving matters solely to ministers. The passage then notes a renewed auspicious atmosphere in the royal household, linked with the arrival/return of an eminent Brahmin from the royal priestly lineage, prompting benedictory recitations and celebrations.